मुख्य मजकुराकडे जा

विश्वास खरोखर काय करू शकतो? आपल्या प्रार्थनांना उत्तर मिळाले नाही तर?

The key guidelines for the text style  is: love, encouragement, education, not pushy explanation, invitation for a change.

तेजाने उजळणारा विश्वास

विश्वास हा बायबलमध्ये सर्वाधिक वापरल्या जाणाऱ्या शब्दांपैकी एक आहे, आणि त्यातील सर्वात सुंदर कल्पनांपैकी एक. तरीही त्याला आवरून धरणे सोपे असते. देवावर मनापासून प्रेम करणारे आपल्यापैकी अनेकजणसुद्धा सुरक्षित बाजूलाच राहणे पसंत करतात. आपण प्रार्थना करतो, पण मनात फारशी अपेक्षा ठेवत नाही: आजारपणातील बरे होण्याबद्दल, कामाबद्दल, आणि सर्वात महत्त्वाच्या गोष्टींबद्दल. निराश होण्याची आपल्याला भीती वाटते.

पण विश्वास कधीही कप्प्यात बंद करून ठेवण्यासाठी नव्हता. तो उंच व्हावा, तेजाने उजळावा आणि जगाला अधिक चांगले बनवावा यासाठी आहे. या लेखात येशू आणि प्रेषितांनी विश्वासाबद्दल काय सांगितले ते पाहू या, आणि प्रामाणिकपणे हाही प्रश्न विचारू या: आपल्या प्रार्थना कामी येत नाहीत असे वाटले तर? त्यावरही शास्त्रात उत्तरे आहेत.

मोहरीचा दाणा

येशूच्या शिष्यांनी एका मुलाला बरे करण्याचा प्रयत्न केला पण त्यांना जमले नाही. त्यांनी कारण विचारले तेव्हा येशूने हे उत्तर दिले:

20तेव्हा तो म्हणाला, “तुमच्या अल्पविश्वासामुळे. मी तुम्हास खरे सांगतो, तुमच्यात जर मोहरीच्या दाण्याएवढा विश्वास असेल तर तुम्ही या डोंगराला येथून निघून तेथे जा, असे तुम्ही म्हटला तर तो डोंगर जाईल. तुमच्यासाठी काहीही अशक्य असणार नाही.”
( मत्त. 17:20 )

मोहरीचा दाणा हा सर्वात लहान बियांपैकी एक आहे. येशू आपला विश्वास किती मोठा आहे हे मोजत नाही. देवावरील लहानसा पण खरा भरवसासुद्धा किती काही करू शकतो हे तो आपल्याला दाखवत आहे.

दुसरे एक शुभवर्तमान हीच कथा त्या मुलाच्या वडिलांच्या दृष्टिकोनातून सांगते. आपला विश्वास परिपूर्ण आहे असा त्यांनी दावा केला नाही. त्यांनी अतिशय प्रामाणिक असे काही म्हटले:

23येशू त्यास म्हणाला, “शक्य असेल तर, असे कसे म्हणतोस? विश्वास ठेवणाऱ्याला सर्वकाही शक्य आहे.” 24तेव्हा लागलेच मुलाचे वडील मोठ्याने ओरडून म्हणाले, “मी विश्वास करतो, माझा अविश्वास घालवून टाका.”
( मार्क 9:23-24 )

“मी विश्वास ठेवतो; माझ्या अविश्वासावर मात करण्यास मला मदत कर” ही अशी प्रार्थना आहे जिचे देव स्वागत करतो. सुरुवात करण्यासाठी आपल्याला परिपूर्ण विश्वास लागत नाही. आपण जिथे आहोत तिथून सुरुवात करून त्याच्याशी प्रामाणिक असणे पुरेसे आहे.

विश्वास खरोखर काय आहे

इब्री लोकांस पत्र विश्वासाचे वर्णन केवळ इच्छाविचार म्हणून नाही, तर वचन देणाऱ्यावरील खात्री म्हणून करते:

1विश्वास हा आशा धरलेल्या गोष्टींविषयीचा भरवसा आणि न दिसणाऱ्या गोष्टीबद्दलची खात्री असा आहे. 2विश्वासाच्या बाबतीत आमच्या पूर्वजांविषयी साक्ष देण्यात आली.
( इब्री. 11:1-2 )

त्यानंतर ते अशा प्रकारे जगलेल्यांची नावे सांगते. हाबेलाने देवाला आवडेल असे अर्पण आणले. हनोख देवाच्या इतका जवळ चालला की इतरांप्रमाणे तो मरण पावला नाही. आणि या सर्वांविषयी लेखक म्हणतो:

4विश्वासाने, हाबेलाने काइनापेक्षा अधिक चांगले बलिदान देवाला अर्पण केले; त्याद्वारे तो नीतिमान आहे अशी त्याच्याविषयी साक्ष देण्यात आली कारण देवाने त्याच्या अर्पणाविषयी साक्ष दिली आणि त्याद्वारे तो मरण पावला असताही अजूनही बोलतो.
5हनोखाला मरणाचा अनुभव घेऊ नये म्हणून, त्यास विश्वासाने लोकांतरी नेण्यात आले; आणि तो कोठे सापडला नाही, कारण देवाने त्यास नेले. त्यास लोकांतरी नेण्यापूर्वी त्याच्याविषयी अशी साक्ष देण्यात आली की, तो देवाला संतोषवीत असे. 6पण विश्वासाशिवाय त्यास संतोषवणे अशक्य आहे, कारण जो त्याच्याकडे येतो त्याने विश्वास ठेवला पाहिजे की, तो आहे आणि जे त्यास झटून शोधतात त्यांना प्रतिफळ देणारा आहे.
( इब्री. 11:4-6 )

आपण दोन गोष्टींवर विश्वास ठेवावा असे सांगितले आहे हे लक्षात घ्या: देव खरा आहे, आणि जे त्याचा शोध घेतात त्यांना तो प्रतिफळ देतो. विश्वासाची सुरुवात एका नात्याने होते. तो चांगला आहे आणि ऐकतो या विश्वासाने आपण त्याच्याकडे येतो.

कृती करणारा विश्वास

विश्वास ही केवळ आतली भावना नाही. लुस्त्र शहरात, कधीही चालू न शकलेला एक माणूस पौलाचे बोलणे ऐकत होता. पौलाने त्याच्याकडे पाहिले आणि देव आपल्याला बरे करू शकतो असा त्याचा विश्वास आहे हे त्याला दिसले.

9पौल भाषण करीत असताना हा मनुष्य ऐकत होता, पौलाने त्याच्याकडे दृष्टी लावून व त्यास आपण बरे होऊ असा त्या मनुष्याचा विश्वास आहे असे पाहून. 10मोठ्याने म्हणाला, “तुझ्या पायांवर नीट उभा राहा!” तेव्हा त्या मनुष्याने उडी मारली आणि चालू लागला.
( प्रेषि. 14:9-10 )

त्या माणसाने केवळ आशा केली नाही. तो उभा राहिला आणि चालू लागला. जे एकेकाळी अशक्य दिसत होते ते करण्यास विश्वास आपल्याला प्रवृत्त करतो.

मग आपण विश्वास ठेवूनही पूर्वीसारखेच जगू शकतो का? याकोब सौम्यपणे पण स्पष्टपणे उत्तर देतो: विश्वास आणि कृती एकत्रच असतात. तो आपल्याला अब्राहामाची आठवण करून देतो, ज्याने देवावर इतका खोल भरवसा ठेवला की आपला मुलगाही परत देण्यास तो तयार झाला.

21आपला पूर्वज अब्राहाम ह्याने आपला मुलगा इसहाक ह्याला जेव्हा यज्ञवेदीवर अर्पण केले, तेव्हा तो कृतीनी नीतिमान ठरला नव्हता काय? 22आता, त्याच्या कृतीबरोबर विश्वासाने कसे काम केले आणि त्या कृतीकडून विश्वास पूर्ण केला गेला, हे तुला दिसते का?
( याको. 2:21-22 )
24तर तुम्ही हे पाहता की, कोणी मनुष्य केवळ विश्वासाने नाही, पण कृतीनी नीतिमान ठरतो.
26कारण ज्याप्रमाणे आत्म्याशिवाय शरीर निर्जीव आहे त्याचप्रमाणे कृतीशिवाय विश्वास निर्जीव आहे.
( याको. 2:24,26 )

हे दिव्यासारखे आहे. दिवा जळत आहे असे आपण म्हणतो पण कोणालाच प्रकाश दिसत नाही, तर तो खरोखर जळत नाही. आपल्या कृती म्हणजे देवाचे प्रेम मिळवण्याचा मार्ग नाही. त्या जिवंत विश्वासाचा प्रकाश आहेत.

अशा कृती कशा दिसतात? कदाचित काही साध्या प्रश्नांपासून त्यांची सुरुवात होते. आपला खरा खजिना स्वर्गात आहे असा आपला विश्वास असेल, तर तो पृथ्वीवर साठवण्यासाठी आपण इतके कष्ट का करतो? आपण प्रेम करतो असे म्हणतो, तर प्रेम भीतीपेक्षा बलवान असताना आपल्याला अजूनही इतकी भीती का वाटते?

19 तुम्ही पृथ्वीवर स्वतःसाठी संपत्ती साठवू नका कारण येथे कसर व जंग लागून तिचा नाश होईल आणि चोर घर फोडून ती चोरून नेतील. 20म्हणून त्याऐवजी स्वर्गात आपणासाठी संपत्ती साठवा. 21जेथे तुमचे धन आहे तेथे तुमचे मनही लागेल.
( मत्त. 6:19-21 )
18प्रीतीच्या ठायी भिती नसते. इतकेच नव्हे तर पूर्ण प्रीती भीती घालवून देते. भीतीमध्ये शासन आहे आणि भीती बाळगणारा प्रीतीमध्ये पूर्ण झालेला नाही.
( 1 योहा. 4:18 )

हे प्रश्न आरोप नाहीत. त्यातील प्रत्येक प्रश्न म्हणजे देवावर थोडा अधिक भरवसा ठेवण्याचे निमंत्रण आहे. हा भरवसा कसा दिसू शकतो हे स्तोत्रकर्ता आपल्याला दाखवतो. तो देवाची वचने आपल्या जवळ ठेवतो कारण ती त्याला जीवन देतात, आणि आपण जे काही करतो ते देव पाहतो हे जाणणारा म्हणून तो जगतो.

93मी तुझे निर्बंध कधीच विसरणार नाही,
कारण त्याद्वारे तू मला सजीव ठेवले आहे.
( स्तोत्र. 119:93 )
168मी तुझे निर्बंध आणि तुझे विधीवत आज्ञा पाळल्या आहेत,
कारण मी जी प्रत्येकगोष्ट केली ते सर्व तुला माहित आहे.
( स्तोत्र. 119:168 )

आपल्या विश्वासाची परीक्षा आपण कशी घेऊ शकतो?

पौल आपल्याला आपल्या स्वतःच्या अंतःकरणाकडे प्रामाणिकपणे पाहण्याचे आमंत्रण देतो. हे स्वतःला दोषी ठरवण्याचे आवाहन नाही, तर ख्रिस्त आपल्यामध्ये आहे हे ओळखण्याचे आणि जे खरे आहे ते पाहण्याचे आहे.

5तुम्ही विश्वासात आहात किंवा नाही म्हणून आपली स्वतःची परीक्षा करा. आपली स्वतःची पारख करा. तुम्हास आपल्यात येशू ख्रिस्त आहे हे कळत नाही काय? नसेल तर मग, तुम्ही पसंतीस न उतरलेले आहात.
( 2 करिं. 13:5 )

जीवनही विश्वासाची परीक्षा घेते. कठीण काळातून जाणाऱ्या लोकांना पेत्राने पत्र लिहिले, आणि त्यांच्या परीक्षांची तुलना सोन्याला शुद्ध करणाऱ्या अग्नीशी केली.

6आणि या कारणास्तव, आताच्या काळात, निरनिराळया प्रकारच्या परीक्षांमुळे तुम्हास थोडा वेळ भाग पडल्यास तुम्ही दुःख सोशीत असताही आनंदित होता. 7म्हणजे, नाशवंत सोन्याची परीक्षा अग्नीने करतात, त्या सोन्याहून मोलवान असलेल्या तुमच्या विश्वासाची परीक्षा, येशू ख्रिस्ताचे येणे होईल त्यावेळी, प्रशंसेला, गौरवाला व मानाला कारण व्हावी.
( 1 पेत्र. 1:6-7 )

इब्री लोकांस पत्र आणखी एक विचार जोडते. एखाद्या दिवशी जे जे हलवले जाऊ शकते ते सर्व हलवले जाईल, आणि केवळ जे अढळ आहे तेच टिकून राहील. देवावर ठेवलेला विश्वास अशाच प्रकारची अढळ गोष्ट आहे.

26त्यावेळेस देवाच्या आवाजाने भूमी हादरली पण आता त्याने असे अभिवचन दिले आहे की, “पुन्हा एकदा मी केवळ पृथ्वीच नव्हे तर आकाशही हालवीन.” 27“पुन्हा एकदा” याचा अर्थ असा होतो की, ज्या गोष्टी उत्पन्न केलेल्या आहेत त्या काढून टाकण्यात येतील. ज्या गोष्टी हलवता येत नाहीत त्या तशाच राहतील.
( इब्री. 12:26-27 )

जेव्हा आपण सीमेवर घुटमळतो

देवाने दिलेल्या वचनाच्या देशाच्या सीमेवर इस्राएली लोक एकदा उभे होते. हेरांनी राक्षसांसारख्या माणसांची आणि बळकट शहरांची बातमी आणली, आणि लोक घाबरले व आत जाण्यास नकार दिला. केवळ कालेब आणि यहोशवा यांनी देवावर भरवसा ठेवला. कालेबाविषयी देव म्हणाला की त्याचा आत्मा वेगळा आहे:

24पण माझा सेवक कालेब याच्यासोबत वेगळा आत्मा होता. तो माझे अनुकरण पूर्णपणे करतो. म्हणून ज्या देशात तो गेला होता त्या देशात मी त्यास नेईल. आणि त्याच्या वंशजांना तो देश वतन होईल.
( गण. 14:24 )

जी पिढी घुटमळली ती चाळीस वर्षे वाळवंटात भटकली. तरीही देवाने त्यांना सोडले नाही. त्याने दररोज त्यांना मार्ग दाखवला, पण स्वीकारण्याची त्यांना भीती वाटत होती ते अभिवचन त्यांना दिसले नाही.

33तुमची प्रेते या रानात नष्ट होईपर्यंत चाळीस वर्षे तुमची मुलेबाळे तुम्ही केलेल्या विश्वासघाताची शिक्षा भोगीत रानात भटकणारी होतील.
( गण. 14:33 )

याकोब हाच संघर्ष एकाच व्यक्तीच्या अंतःकरणात वर्णन करतो. आपण मागतो पण देव उत्तर देईल यावर मनात विश्वास ठेवत नाही, तेव्हा आपण वाऱ्याने इकडेतिकडे हेलकावणाऱ्या लाटेसारखे असतो.

6पण त्याने विश्वासाने मागावे व संशय धरू नये कारण जो संशय धरतो तो वाऱ्यामुळे लोटलेल्या व उचबंळलेल्या समुद्रातील लाटेसारखा आहे. 7अशा मनुष्यांने असा विचार करू नये की, प्रभूपासून त्यास काही प्राप्त होईल.
( याको. 1:6-7 )

विश्वास दुर्बळ असलेल्या दिवसांत आपल्याला दोषी वाटावे यासाठी हे नाही. आपले संपूर्ण मन देवाकडे आणण्याचे आणि कधीही न बदलणाऱ्या त्या एकट्यावरच भरवसा ठेवण्याचे हे निमंत्रण आहे.

आपल्या प्रार्थनांना उत्तर मिळाले नाही तर?

हा सर्वात कठीण प्रश्न आहे, आणि बायबल त्याला टाळत नाही. प्रथम, विश्वास हे हवे ते मिळवण्याचे सूत्र नाही. तो चांगल्या देवावरील भरवसा आहे. त्याचे उत्तर होय असू शकते, किंवा थांब, किंवा आपल्याला अजून न दिसणारा वेगळा मार्ग. योहान लिहितो:

14आणि आम्हास देवामध्ये धैर्य आहे की, आपण त्याच्या इच्छेप्रमाणे काही मागितले तर तो आपले ऐकेल. 15आणि आपण जे काही मागतो ते तो ऐकतो, हे आपल्याला ठाऊक आहे म्हणून ज्या मागण्या आपण त्याच्याजवळ केल्या आहेत त्या आपल्याला मिळाल्या आहेत हेही आपल्याला ठाऊक आहे.
( 1 योहा. 5:14-15 )

जेव्हा आपण त्याच्या इच्छेनुसार मागतो, जी नेहमी आपल्यासाठी चांगलीच असते, तेव्हा तो आपले ऐकतो याची आपण खात्री बाळगू शकतो. दुसरे, विलंब म्हणजे नकार नाही. बायबलमधील अनेकांनी दीर्घकाळ वाट पाहिली, आणि प्रतीक्षेत त्यांचा भरवसा वाढला. तिसरे, मागत राहण्यास आपण नेहमीच मोकळे आहोत.

तुमच्या अंतःकरणात काही रोखून धरलेले असेल, मोठ्याने करण्याची भीती वाटलेली एखादी प्रार्थना, तर आजच ती करण्यास तुमचे स्वागत आहे. लहान सुरुवात करा, मोहरीच्या दाण्याइतकी लहान. मागा, जे मागितले त्या दिशेने एक पाऊल टाका, आणि भरवसा ठेवत राहा. देव भरवशाचा सन्मान करतो, आणि जे त्याचा शोध घेतात त्यांच्यापासून तो कधीही दूर नसतो.

इंडियन रीवाइज्ड वर्जन (IRV) - मराठी (IRVMar)