विश्वासले साँच्चै के गर्न सक्छ? हाम्रा प्रार्थनाहरूको उत्तर आएन भने के?
ज्योति बनेर चम्कने विश्वास
विश्वास बाइबलमा सबैभन्दा बारम्बार प्रयोग गरिएका शब्दहरूमध्ये एउटा हो, र यसका सबैभन्दा सुन्दर विचारहरूमध्ये पनि एक हो। तैपनि यसलाई थामेर राख्न सजिलो हुन्छ। परमेश्वरलाई साँच्चै प्रेम गर्ने हामीमध्ये धेरैले पनि सुरक्षित बाटो रोज्न रुचाउँछौँ। हामी प्रार्थना गर्छौँ, तर निको हुने कुरा, कामका कुरा र सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुराहरूबारे चुपचाप थोरै मात्र आशा राख्छौँ। निराश हुनुपर्ने डर हामीलाई लाग्छ।
तर विश्वास दराजमा थन्क्याएर राख्ने कुरा कहिल्यै थिएन। यो त उठ्नका निम्ति, चम्कनका निम्ति र संसारलाई अझ राम्रो बनाउनका निम्ति हो। यस लेखमा विश्वासबारे येशू र प्रेरितहरूले के भन्नुभयो भनी हेरौँ, र इमानदारीपूर्वक यो प्रश्न पनि सोधौँ: हाम्रा प्रार्थनाहरूले काम गरेनन् जस्तो लाग्यो भने के? धर्मशास्त्रसँग त्यसको पनि उत्तर छ।
तोरीको दाना
येशूका चेलाहरूले एउटा केटालाई निको पार्ने प्रयास गरेका थिए तर सकेनन्। किन भनी सोध्दा येशूले यस्तो उत्तर दिनुभयो:
उहाँले जवाफ दिनुभयो, “किनकि तिमीहरूमा विश्वासको कमी छ। तिमीहरूलाई साँच्चै भन्दछु, यदि तिमीहरूमा सानो रायोको दानाजत्रो मात्रै पनि विश्वास छ भने तिमीहरूले यस पहाडलाई ‘यहाँबाट त्यहाँ हटिजा’ भन्न सक्छौ, र त्यो हटेर जानेछ। तिमीहरूका लागि कुनै कुरा पनि असम्भव हुनेछैन।( मत्ती 17:20 )
तोरीको दाना भएभरिका सबैभन्दा सानो दानाहरूमध्ये एउटा हो। येशूले हाम्रो विश्वास कति ठूलो छ भनेर नाप्दै हुनुहुन्न। परमेश्वरमाथिको सानो तर साँचो भरोसाले पनि कति धेरै गर्न सक्छ भनी उहाँ देखाउँदै हुनुहुन्छ।
अर्को सुसमाचारले यही कथा केटाका बुबाको दृष्टिकोणबाट सुनाउँछ। उनले आफूसँग पूर्ण विश्वास छ भनी दाबी गरेनन्। उनले एउटा अत्यन्तै इमानदार कुरा भने:
येशूले भन्नुभयो, “यदि तपाईंले ‘सक्नुहुन्छ भने’ भन्नुको अर्थ के हो? विश्वास गर्नेका लागि हरेक कुरा सम्भव हुन्छ।” तुरुन्तै त्यस केटाको बुबाले भने, “म विश्वास गर्दछु; मेरो अविश्वासमाथि विजय पाउन मलाई सहायता गर्नुहोस्!”( मर्कूस 9:23-24 )
“म विश्वास गर्छु; मेरो अविश्वासलाई जित्न मलाई सहायता गर्नुहोस्” भन्ने प्रार्थनालाई परमेश्वरले स्वागत गर्नुहुन्छ। सुरु गर्न हामीलाई पूर्ण विश्वास चाहिँदैन। हामी जहाँ छौँ त्यहीँबाट सुरु गर्ने र उहाँसँग इमानदार हुनु मात्र पर्याप्त छ।
विश्वास साँच्चै के हो
हिब्रू पुस्तकले विश्वासलाई इच्छा मात्र गर्ने कुराका रूपमा होइन, तर प्रतिज्ञा गर्नुहुने परमेश्वरमाथिको भरोसाका रूपमा वर्णन गर्छ:
अब विश्वासचाहिँ हामीले गरेको आशाको निश्चयता र हामीले नदेखेका कुराको दृढ भरोसा हो। यही विश्वासद्वारा प्राचीन कालका मानिसहरूको प्रशंसा भएको थियो।( हिब्रूहरू 11:1-2 )
त्यसपछि यसरी जीवन बिताउनेहरूका नाम लिइएका छन्। हाबिलले परमेश्वरलाई खुसी तुल्याउने भेटी ल्याए। हनोक परमेश्वरको यति नजिक हिँडे कि अरूले झैँ उनले मृत्यु भोगेनन्। र ती सबैको बारेमा लेखकले भन्छन्:
विश्वासैद्वारा हाबिलले परमेश्वरलाई कयिनले भन्दा उत्तम बलिदान चढाए। परमेश्वरले तिनको भेटीको विषयमा असल कुरा भन्नुहुँदा विश्वासैबाट तिनले धर्मी मानिस हुन् भन्ने प्रशंसा पाए। तिनी मरेर गए, तापनि तिनी विश्वासैद्वारा अझ बोलिरहेका छन्। विश्वासद्वारा नै हनोक मृत्युको अनुभव नगरी उठाइए: “अनि तिनी फेला परेनन्; किनकि परमेश्वरले नै तिनलाई उठाइलैजानुभयो;” किनकि तिनी उठाइनुअगि नै तिनले परमेश्वरलाई खुशी पार्ने व्यक्तिको रूपमा प्रशंसा पाएका थिए। विश्वासविना परमेश्वरलाई खुशी पार्न असम्भव छ; किनकि जो परमेश्वरकहाँ आउँछ, त्यसले उहाँ हुनुहुन्छ अनि उहाँलाई खोज्नेहरूलाई पुरस्कार दिनुहुन्छ भनी विश्वास गर्नुपर्छ।( हिब्रूहरू 11:4-6 )
हामीलाई विश्वास गर्न भनिएका दुई कुरामा ध्यान दिनुहोस्: परमेश्वर वास्तविक हुनुहुन्छ, र उहाँलाई खोज्नेहरूलाई उहाँले इनाम दिनुहुन्छ। विश्वास एउटा सम्बन्धबाट सुरु हुन्छ। उहाँ असल हुनुहुन्छ र सुन्नुहुन्छ भन्ने विश्वासका साथ हामी उहाँकहाँ आउँछौँ।
कार्यमा देखिने विश्वास
विश्वास भित्री अनुभूति मात्र होइन। लुस्त्रा सहरमा जीवनमा कहिल्यै नहिँडेको एक जना मानिस पावलले बोलेको सुनिरहेका थिए। पावलले उनलाई हेरे र परमेश्वरले निको पार्न सक्नुहुन्छ भनी उनले विश्वास गरेको देखे।
त्यस मानिसले पावल बोलिरहेका सुन्यो। पावलले त्यस मानिसको अनुहारमा एक टकले हेरे, र ऊसँग निको हुने विश्वास रहेछ भनी थाहा पाए। त्यसैले तिनले उच्च सोरमा भने, “आफ्ना खुट्टाको भरमा उभ!” त्यही क्षण त्यो मानिस जुरुक्क उठ्यो, र हिँड्न थाल्यो।( प्रेरितहरू 14:9-10 )
ती मानिसले आशा मात्र गरेनन्। उनी उठे र हिँडे। एक समय असम्भव देखिएको कुरा गर्न विश्वासले हामीलाई डोर्याउँछ।
त्यसो भए के हामी विश्वास गर्दै पहिलेकै जस्तो जिउन सक्छौँ? याकूबले नम्र तर स्पष्ट उत्तर दिन्छन्: विश्वास र कामहरू सँगसँगै जान्छन्। उनले अब्राहामको सम्झना गराउँछन्, जसले परमेश्वरमाथि यति गहिरो भरोसा गरे कि आफ्नो छोरालाई समेत फिर्ता दिन तयार भए।
आफ्नो पुत्र इसहाकलाई वेदीमा अर्पण गर्दा के हाम्रा पुर्खा अब्राहाम तिनका कामहरूद्वारा धर्मी ठहरिएका होइनन् र? तिमी देख्दछौ, तिनको विश्वास र काम एकसाथ मिलेर काम गर्दैथिए, र तिनले जे गरे, त्यसबाट तिनको विश्वास पूरा भयो।( याकोब 2:21-22 )
तिमीहरू देख्छौ, विश्वासले मात्र होइन, तर मानिसले जे गर्छ, त्यसबाट ऊ धर्मी ठहरिन्छ। जसरी शरीर आत्माविना मरेतुल्य हुन्छ, त्यसरी नै विश्वास पनि कामविना मरेतुल्य हुन्छ।( याकोब 2:24,26 )
यो बत्तीजस्तै हो। बत्ती बलिरहेको छ भन्छौँ तर कसैले कुनै उज्यालो देख्दैन भने त्यो साँच्चै बलिरहेको हुँदैन। हाम्रा कामहरू परमेश्वरको प्रेम कमाउने तरिका होइनन्। तिनीहरू जीवित विश्वासको उज्यालो हुन्।
यस्ता कामहरू कस्ता देखिन्छन्? सायद केही सरल प्रश्नहरूबाट तिनको सुरुआत हुन्छ। हाम्रो साँचो खजाना स्वर्गमा छ भनी विश्वास गर्छौँ भने पृथ्वीमा त्यो जम्मा गर्न किन यति कडा परिश्रम गर्छौँ? हामी प्रेम गर्छौँ भन्छौँ भने प्रेम डरभन्दा बलियो हुँदाहुँदै पनि हामी किन अझै यति डराउँछौँ?
“आफ्ना निम्ति पृथ्वीमा धनसम्पत्ति नथुपार, जहाँ किरा र खियाले नष्ट पार्छ, र चोरले फोरेर चोरिदिन्छ। तर आफ्ना निम्ति धनसम्पत्ति स्वर्गमा थुपार, जहाँ किरा र खियाले नष्ट पार्दैन; अनि चोरले फोरेर चोर्दैन। किनकि जहाँ तिमीहरूको धनसम्पत्ति हुन्छ, त्यहीँ तिमीहरूको मन पनि हुनेछ।( मत्ती 6:19-21 )
प्रेममा डर हुँदैन, तर सिद्ध प्रेमले डरलाई हटाउँछ; किनकि डरको सम्बन्ध दण्डसँग हुन्छ। जो डराउँछ, त्यो प्रेममा सिद्ध भएको हुँदैन।( 1 यूहन्ना 4:18 )
यी प्रश्नहरू आरोप होइनन्। तीमध्ये हरेक परमेश्वरमाथि अलि बढी भरोसा गर्ने निमन्त्रणा हो। यो भरोसा कस्तो देखिन सक्छ भनी भजनरचयिताले हामीलाई देखाउँछन्। उनी परमेश्वरका वचनहरू नजिकै राख्छन् किनकि ती उनका निम्ति जीवन हुन्, र आफूले गरेको सबै कुरा परमेश्वरले देख्नुहुन्छ भनी जान्ने व्यक्तिझैँ उनी जिउँछन्।
तपाईंका विधिहरू म कहिल्यै बिर्सनेछैनँ; किनकि तीद्वारा नै तपाईंले मेरो जीवनको रक्षा गर्नुभएको छ।( भजनसंग्रह 119:93 )
तपाईंका विधिहरू र तपाईंका कानुनहरू म पालन गर्दछु; किनकि मेरा सम्पूर्ण आचरणहरू तपाईं जान्नुहुन्छ।( भजनसंग्रह 119:168 )
हामी आफ्नो विश्वास कसरी जाँच्न सक्छौँ?
पावलले हामीलाई आफ्नै हृदयलाई इमानदारीपूर्वक हेर्न निमन्त्रणा दिन्छन्। यो आफैँलाई दोष लगाउने आह्वान होइन, तर ख्रीष्ट हामीबीच हुनुहुन्छ भन्ने कुरा याद गर्ने र के साँचो हो भनी हेर्ने आह्वान हो।
विश्वासमा छौ कि छैनौ भनी आफैँलाई जाँच गर; आफैँलाई जाँच। ख्रीष्ट येशू तिमीहरूमा हुनुहुन्छ भनी के तिमीहरू महसुस गर्दैनौ? होइन भने तिमीहरू साँचो विश्वासको जाँचमा असफल भयौ।( 2 कोरिन्थी 13:5 )
विश्वासलाई जीवनले पनि परीक्षा गर्छ। पत्रुसले कठिन समयबाट गुज्रिरहेका मानिसहरूलाई लेखे, र तिनीहरूका परीक्षालाई सुनलाई शुद्ध पार्ने आगोसँग तुलना गरे।
सबै किसिमका परीक्षाहरूमा तिमीहरूले अहिले केही समयको लागि दुःख सहनुपरे तापनि यसमा तिमीहरू खूबै रमाउँछौ। आगोबाट खारिने, तर नष्ट भएर जाने सुनभन्दा पनि तिमीहरूको विश्वास मूल्यवान् छ। तिमीहरूको यो विश्वास साँचो प्रमाणित होस्, र येशू ख्रीष्ट प्रकट हुनुहुँदा प्रशंसा, महिमा र आदरको योग्य बनोस्।( 1 पत्रुस 1:6-7 )
हिब्रूहरूको पत्रले अर्को एउटा विचार थप्छ। एक दिन हल्लाउन सकिने सबै कुरा हल्लाइनेछ, र नहल्लिने कुरा मात्र रहनेछ। परमेश्वरमा राखिएको विश्वास त्यस्तै नहल्लिने कुरा हो।
त्यस बेला उहाँको सोरले पृथ्वी हल्लाएको थियो, तर अब त उहाँले यसो भनी प्रतिज्ञा गर्नुभएको छ, “फेरि एकपल्ट म पृथ्वी मात्र होइन, तर स्वर्गलाई पनि हल्लाउनेछु।” त्यो “फेरि एकपल्ट” भन्ने शब्दहरूले यो देखाउँछ, कि हल्लाउन सकिने कुराहरू, अर्थात् सृजिएका कुराहरू हटाइनेछन्; ताकि हल्लाउन नसकिने कुराहरूचाहिँ रहिरहून्।( हिब्रूहरू 12:26-27 )
सिमानामा हामी हिचकिचाउँदा
इस्राएलका मानिसहरू एकपटक परमेश्वरले प्रतिज्ञा गर्नुभएको भूमिको किनारमा उभिएका थिए। भेदियाहरूले भीमकाय मानिसहरू र बलिया सहरहरूको खबर ल्याए, र मानिसहरू डराए र भित्र जान इन्कार गरे। कालेब र यहोशूले मात्र परमेश्वरमाथि भरोसा गरे। कालेबको बारेमा परमेश्वरले भन्नुभयो कि उनमा फरक आत्मा थियो:
तर मेरो सेवक कालेबमा अर्कै आत्मा छ, र उसले सम्पूर्ण हृदयले मलाई पछ्याएको छ। यसकारण उसले भेद लिएर आएको देशमा म उसलाई पुर्याउनेछु। अनि उसका सन्ततिहरूले त्यस देशमा अधिकार गर्नेछन्।( गन्ती 14:24 )
हिचकिचाउने पुस्ताले चालीस वर्ष मरुभूमिमा भौँतारिनुपर्यो। त्यतिबेला पनि परमेश्वरले उनीहरूलाई छोड्नुभएन। उहाँले हरेक दिन उनीहरूलाई डोर्याउनुभयो, तर उनीहरूले ग्रहण गर्न डराएको प्रतिज्ञा देखेनन्।
तिमीहरूमध्ये अन्तिम मानिसको शरीर उजाडस्थानमा मरेर नगएसम्म तिमीहरूका अविश्वासको फलस्वरूप तिमीहरूका सन्तानहरू यही उजाडस्थानमा चालीस वर्षसम्म गोठालो भई डुल्नेछन्।( गन्ती 14:33 )
याकूबले एउटै व्यक्तिको हृदयमा हुने यही संघर्षको वर्णन गर्छन्। हामी मागिरहेका हुन्छौँ तर परमेश्वरले उत्तर दिनुहुन्छ भनी गोप्य रूपमा विश्वास गर्दैनौँ भने हामी हावाले यताउति धकेलेको छालजस्ता हुन्छौँ।
तर जब कसैले माग्छ, त्यसले विश्वास गर्नुपर्छ र शङ्का गर्नुहुन्न; किनकि शङ्का गर्नेचाहिँ बतासले उचाल्दै पछार्दै गरेको समुद्रको छालजस्तै हो। त्यस मानिसले प्रभुबाट केही पाउँछु भनी नसोचोस्।( याकोब 1:6-7 )
विश्वास कमजोर भएका दिनमा हामीलाई दोषी महसुस गराउन यो भनिएको होइन। यो त हाम्रो सम्पूर्ण हृदय परमेश्वरकहाँ ल्याउने र कहिल्यै नफेरिनुहुने उहाँमा मात्र भरोसा गर्ने निमन्त्रणा हो।
हाम्रा प्रार्थनाहरूको उत्तर आएन भने के?
यो सबैभन्दा कठिन प्रश्न हो, र बाइबलले यसलाई छलेको छैन। पहिलो कुरा, विश्वास हामीले चाहेको कुरा पाउने सूत्र होइन। यो असल परमेश्वरमाथिको भरोसा हो। उहाँको उत्तर हुन सक्छ, वा पर्ख, वा हामीले अझै नदेखेको फरक बाटो। यूहन्ना लेख्छन्:
परमेश्वरकहाँ जाँदा हाम्रो यही भरोसा छ, कि हामीले उहाँको इच्छाअनुसार जुनसुकै कुरा मागे पनि उहाँले हामीलाई सुन्नुहुन्छ। अनि हामीले जेसुकै मागे तापनि उहाँले हामीलाई सुन्नुहुन्छ भनी हामी जान्दछौँ भने हामीले उहाँसँग जे मागेका छौँ, त्यो हामीले पाएका छौँ भनी हामी जान्दछौँ।( 1 यूहन्ना 5:14-15 )
हामी उहाँको इच्छाअनुसार माग्छौँ, जुन सधैँ हाम्रा निम्ति असल हुन्छ, तब उहाँले हाम्रो कुरा सुन्नुहुन्छ भनी हामी निश्चित हुन सक्छौँ। दोस्रो कुरा, ढिलाइ इन्कार होइन। बाइबलका धेरै मानिसहरूले लामो समय पर्खे, र पर्खाइमा उनीहरूको भरोसा बढ्यो। तेस्रो कुरा, हामी सधैँ माग्न जारी राख्न स्वतन्त्र छौँ।
यदि तपाईंको हृदयमा केही कुरा रोकिएको छ, ठूलो स्वरमा प्रार्थना गर्न डराएको कुनै प्रार्थना छ भने, आज नै त्यो प्रार्थना गर्न तपाईंलाई स्वागत छ। सानोबाट सुरु गर्नुहोस्, तोरीको दानाजत्तिकै सानो। माग्नुहोस्, मागेको कुराको दिशामा एक पाइला चाल्नुहोस्, र भरोसा राखिरहनुहोस्। परमेश्वरले भरोसालाई सम्मान गर्नुहुन्छ, र उहाँलाई खोज्नेहरूबाट उहाँ कहिल्यै टाढा हुनुहुन्न।