Якуб змагаўся з Богам і перамог. Што гэта значыць?
Калі Якуб ішоў дадому, каб сустрэцца са сваім братам Ісавам, ён змагаўся з Богам цэлую ноч, а на досвітку яму сказалі, што ён перамог. Што гэта значыць? Як звычайны чалавек можа перамагчы Бога?
Ноч каля ракі
Якуб вяртаўся пасля дваццаці гадоў адсутнасці. Некалі ён пакінуў дом, бо Ісаў хацеў яго забіць. Цяпер ён пачуў, што Ісаў ідзе насустрач яму з войскам:
6І вярнуліся пасланцы да Якава і сказалі: мы хадзілі да брата твайго Ісава; ён ідзе напярэймы табе, і зь ім чатырыста чалавек.7Якаў вельмі спалохаўся і сумеўся; і падзяліў людзей, якія былі зь ім, і быдла дробнае і буйное і вярблюдаў, на два табары.( БЫЦЦЁ 32:6-7 )
У тую ноч Якуб перавёў сваю сям'ю праз раку Ябок, а сам застаўся адзін:
24І застаўся Якаў адзін. І змагаўся Нехта зь ім, пакуль настала зара;25і ўбачыўшы, што не адольвае яго, крануўся суглоба сьцягна ягонага і пашкодзіў суглоб сьцягна ў Якава, калі ён змагаўся зь Ім.26І сказаў: пусьці Мяне, бо ўзышла зара. Якаў сказаў: ня пушчу Цябе, пакуль не дабраславіш мяне.27І сказаў: як імя тваё? Ён сказаў: Якаў.28І сказаў: ад сёньня імя тваё будзе ня Якаў, а Ізраіль, бо ты змагаўся з Богам, і людзей адольваць будзеш.( БЫЦЦЁ 32:24-28 )
Звярніце ўвагу, што кажа гісторыя. Яна не кажа, што Якуб адолеў Бога. Чалавек не мог скончыць барацьбу, і адным дотыкам да сцягна паказаў, хто насамрэч мацнейшы. Тое, што Якуб выйграў, было дабраславенне, бо ён не адпускаў, пакуль не атрымаў яго. Каб зразумець, чаму гэтая ноч так важная, трэба ўбачыць, кім Якуб быў раней, і прарок Осія дапамагае нам у гэтым.
Осія падносіць люстэрка
Осія жыў праз многія стагоддзі і гаварыў да Ізраіля — народа, які паходзіў ад Якуба і адышоў ад Бога. Ён пераказаў жыццё Якуба, каб яны ўбачылі ў ім самі сябе:
2Але і зь Юдам у Госпада суд, - і Ён наведае Якава па дарогах ягоных, аддасьць яму паводле дзеяў ягоных.3Яшчэ ў чэраве ў маці запыняў ён брата свайго, а ўзмужнеўшы змагаўся з Богам.4Ён змагаўся з анёлам - і перамог; плакаў і благаў Яго; у Віфляеме Ён знайшоў нас і там гутарыў з намі.5А Гасподзь ёсьць Бог Саваоф; Сутны - імя Яго.6Зьвярніся і ты да Бога твайго: назірай міласьць і суд і спадзявайся на Бога твайго заўсёды.( АСІІ 12:2-6 )
Осія згадвае і барацьбу, і хітрыкі, але памятае таксама, што Якуб плакаў і маліўся. Ён заканчвае запрашэннем, а не прысудам: «вярніся да свайго Бога».
Жыццё ў імкненні захапіць
Імя Якуба звязана з момантам ягонага нараджэння, калі ён выйшаў, трымаючы за пяту свайго брата-блізняці. Яшчэ да нараджэння блізнят Бог сказаў іхняй маці тое, што тут важна:
23Гасподзь сказаў ёй: два племені ў чэраве тваім, і два розныя народы пойдуць з нутробы тваёй; адзін народ зробіцца мацнейшы за другі, і большы будзе служыць меншаму.( БЫЦЦЁ 25:23 )
Якубу не трэба было хітраваць, каб атрымаць тое, што Бог ужо запланаваў. Але ён хітраваў. Ён купіў у Ісава права першародства, калі брат паміраў ад голаду:
31Але Якаў сказаў: прадай мне цяпер жа сваё першародства.32Ісаў сказаў: вось, я паміраю, што мне з гэтага першародства?33Якаў сказаў: прысягні мне цяпер жа. Ён прысягнуў яму, і прадаў першародства сваё Якаву.( БЫЦЦЁ 25:31-33 )
Пазней ён ашукаў свайго сляпога бацьку Ісаака, прыкінуўшыся Ісавам, каб атрымаць дабраславенне, прызначанае першароднаму:
19Якаў сказаў бацьку свайму: я, Ісаў, першынец твой, я зрабіў, як ты сказаў мне; устань, сядзь і паеж дзічыны маёй, каб дабраславіла мяне душа твая.( БЫЦЦЁ 27:19 )
Працуючы на свайго дзядзьку Лавана, ён знайшоў хітры спосаб павялічыць уласныя статкі за кошт Лавана. Лаван таксама абыходзіўся з ім несправядліва, але Якуб адказаў хітрасцю на хітрасць:
41Кожнага разу, калі зачынала быдла моцнае, Якаў клаў дубцы ў кадаўбах перад вачыма ў быдла, каб яно зачынала перад дубцамі.42А калі зачынала быдла слабое, тады ён ня клаў. І даставалася слабое быдла Лавану, а моцнае Якаву.( БЫЦЦЁ 30:41-42 )
А ў рэшце рэшт ён пакінуў дом Лавана ўпотай, не развітаўшыся:
20А Якаў забраў сэрца ў Лавана Арамэйца, бо не паведаміў яму, што адыходзіць.21І пайшоў з усім, што ў яго было; і ўстаўшы перайшоў раку і скіраваўся да гары Галаад.( БЫЦЦЁ 31:20-21 )
Усё гэта адбылося пасля таго, як Бог загаварыў з ім у сне і паабяцаў быць з ім:
15і вось, Я з табою; і захаваю цябе ўсюды, куды ні пойдзеш; і вярну цябе ў гэтую зямлю; бо Я не пакіну цябе, пакуль ня выканаю таго, што Я сказаў табе.( БЫЦЦЁ 28:15 )
Якуб не паверыў гэтаму абяцанню. Ён паспрабаваў забяспечыць сабе дабраславенне ўласнымі сіламі.
Змаганне супраць шляху
У гэтым сэнсе Якуб змагаўся з Богам задоўга да той ночы каля ракі. Ён супраціўляўся шляху, які Бог наканаваў яму, і спрабаваў дасягнуць мэты сваім уласным шляхам. Цар Давід у псальме пра цану супраціву Богу і палёгку ад прабачэння апісвае, што Бог прапануе замест гэтага:
8«Увяду цябе ў розум, настаўлю цябе на шлях, па якім табе йсьці; буду табой кіраваць, вока Маё над табою».9«Ня будзьце, як конь, як мул бязглузды, чые храпы цугляць трэба кілзамі і аброцьцю, каб яны Табе ўпакорваліся.( ПСАЛТЫР 31:8-9 )
Бог не хоча цягнуць нас, як упартую жывёлу. Ён прапануе вадзіць нас, калі мы дазволім.
Ён прасіў, і Бог даў
І ўсё ж Якуб не адпускаў, пакуль не быў дабраслаўлены, і Бог даў яму гэта. Ён атрымаў новае імя, Ізраіль, а ягоныя дванаццаць сыноў сталі дванаццаццю плямёнамі цэлага народа. Калі ён нарэшце сустрэўся з Ісавам, ягоны найвялікшы страх растаў:
4І пабег Ісаў яму напярэймы і абняў яго, і ўпаў на шыю яму і цалаваў яго, і плакалі.( БЫЦЦЁ 33:4 )
Але народ, які насіў ягонае імя, часта паўтараў ягоную старую мадэль: аддаляўся, змагаўся, а потым вяртаўся. Праз стагоддзі Бог казаў пра гэта праз Ісаю:
2Кожны дзень працягваў Я рукі Мае народу непакорліваму, што хадзіў шляхам нядобрым, паводле сваіх намыслаў,3народу, які пастаянна зьневажае Мяне ў твар, прыносіць ахвяры ў гаях і паліць фіміям на цэглах,4сядзіць у магілах і начуе ў пячорах; есьць сьвіное мяса, і агіднае варыва ў посудзе ягоным;( ІСАІ 65:2-4 )
Божыя рукі былі раскрытыя «цэлы дзень». Гэта тое самае цярпенне, з якім Якуб сустрэўся каля ракі.
Сын, Які не змагаўся
Праз многія гады з'явіўся Той, Хто не змагаўся супраць Божага шляху. У ноч перад Сваёй смерцю Ісус маліўся ў садзе і прасіў, каб чакаючыя Яго пакуты былі аддалены. Потым Ён аддаў Сябе плану Айца:
39І адышоўшы крыху, упаў на аблічча Сваё, маліўся і казаў: Войча Мой! калі магчыма, хай абміне Мяне чара гэтая: але не як Я хачу, а як Ты.( МАЦЬВЕЯ 26:39 )
Там, дзе Якуб змагаўся, каб дамагчыся свайго, Ісус адмовіўся ад Свайго. У Ім мы бачым, які шлях, калі ісці па ім без барацьбы.
Што гэта значыць для нас
Таму нам не трэба змагацца з Богам. Давід напісаў, чаго яму каштавала супраціўляцца, і што ён знайшоў, калі нарэшце перастаў хавацца:
3Калі я маўчаў, састарэлі косткі мае ад штодзённага стогну майго,4бо дзень і ноч нада мною рука Твая цяжкая; зьнікла сьвежасьць мая, як у летнюю сушу.5Але Я адкрыў табе грэх мой і ня ўтоіў беззаконьня майго; я сказаў: «вызнаю Госпаду злачынствы мае»; і Ты зьняў зь мяне віну грэху майго.( ПСАЛТЫР 31:3-5 )
Гэта і ёсць запрашэнне, якое Осія паўтараў Ізраілю: вярніся. А кніга Прыказак кажа пра гэта проста:
5Спадзявайся на Госпада ўсім сэрцам тваім і не кладзі надзеі на розум твой.6На ўсіх дарогах тваіх спазнавай Яго, і Ён выпрастуе шляхі твае.( ВЫСЛОЎІ 3:5-6 )
Як і Якуба, Бог можа трымаць і нас доўгую ноч. Добрая навіна ў тым, што Ён не наш праціўнік у гэтай барацьбе. Ён — Той, у Каго мы на самой справе просім дабраславення.