Ale nan kontni prensipal la

Poukisa Bondye sanble tèlman mechan avèk moun?

A lone figure stands before towering scales of justice beneath stormy skies, symbolizing judgment, punishment, and accountability.

Nan Ansyen Testaman an, nou li anpil istwa sou moun ak nasyon antye ki te fè fas ak gwo konsekans. Istwa sa yo souvan kite yon pwa sou kè nou, ak yon kesyon ki chita nan fon lespri nou: èske Bondye vrèman mechan konsa? Se yon kesyon onèt, e li merite yon gade onèt, san prese.

Yon mond ki totalman diferan

Ann kòmanse pa chonje ki jan mond ansyen an te diferan. Se pa t yon kote ki te an sekirite. Mechanste te toupatou, lavi te kout, e pou pifò moun, li te difisil anpil tou. Kèlkeswa sa nou panse sou tan sa yo, nou dwe li yo ak imaj sa a nan tèt nou.

Nan mond sa a, Bondye te chwazi yon sèl nasyon pou pote volonte l bay lòt yo e pou mete lwa ak lòd nan mitan moun. Izrayèl te resevwa Towra a ak pwòp swen Bondye, sa ki te mete nasyon an apa kòm yon egzanp sen pou rès mond lan. Pandan plizyè syèk, Bondye te eseye ankò e ankò ak pasyans pou mennen limanite nan yon bagay ki pi bon.

Li bon pou n remake ki jan limanite te avanse depi lè sa a, depi epòk yo te boule timoun sou lotèl, epòk abi, esklavaj ak enjistis te nòmal. Bondye gen kontwòl tout bagay, men l toujou vle moun grandi. Li pa vle detwi nou. Li vle mennen nou nan yon pi bon avni. Epi jan listwa montre l, li difisil anpil pou vire kè moun vin gen jantiyès, onètete ak zèl pou lòt, paske moun kontinye retounen nan ansyen fènwa a.

Ann gade sa pwofèt yo di, dapre lòd yo te viv la, epi ann kite pwòp pawòl yo montre sa k t ap pase.

Amòs: yon avètisman sou mechanste ant moun

Amòs te pale nan uityèm syèk anvan Jezi Kris, bay nasyon ki antoure Izrayèl yo epi answit bay Izrayèl li menm. Li kòmanse ak jan yo te trete youn lòt. Amon, yon nasyon vwazen, te fè lagè pou elaji fwontyè l e li te fè yon bagay terib kont pi fèb yo:

13Konsa pale SENYÈ a:
“Akoz de twa transgresyon a fis a Ammon yo, menm kat;
Mwen p ap retire pinisyon an,
akoz yo te II Wa 15:16chire vant fanm ansent Galaad yo
pou És 5:8agrandi lizyè yo.
( Amos 1:13 )

Apre sa, Amòs vire vè pwòp pèp Bondye a. Yo menm tou yo te koupab, e lis ki vin apre a pale sou lajan ak pouvwa yo te sèvi kont malere yo:

6Konsa pale SENYÈ a:
“Akoz de twa transgresyon a Israël yo, menm kat,
Mwen p ap retire pinisyon an;
akoz yo te Jl 3:3vann sila ki dwat yo pou lajan,
e malere yo pou achte de grenn sapat.
7Sila yo k ap foule tèt a malere a,
jis pou l rive nan pousyè,
k ap refi bay jistis a oprimen an.
Yon gason ak papa li antre nan menm fanm nan
pou yo ka pwofane non sen Mwen an.
( Amos 2:6-7 )

Jeremi: yon pasyans ki long, ak yon lapenn

Jeremi te sèvi kòm pwofèt Jerizalèm nan dènye dekad anvan vil la te tonbe anba Babilòn, anviwon 600 anvan Jezi Kris. Anpil moun nan pèp li a te vire vè adorasyon Baal ak Molòk, e yo t ap ofri timoun sou lotèl. Remake ki jan Bondye pale sou sa. Se te yon bagay li pa t janm mande, e li pa t janm menm konsidere l:

5akoz yo te bati Nonb 22:41wo plas a Baal yo pou brile pwòp fis pa yo nan dife kon ofrann brile a Baal yo, yon bagay ke Mwen pa t janm kòmande, ni pale, ni li pa t janm antre nan tèt Mwen.’
( Jérémie 19:5 )

Pwofèt la dekri tou yon peyi ki t ap soufri akoz jan pèp li a t ap viv:

10“Paske peyi a plen ak Sòm 107:34adiltè;
paske akoz madichon, peyi a ap kriye.
Patiraj nan savann yo fin seche.
Y ap kouri nan move chemen
e pwisans yo pa pou sa ki dwat.
( Jérémie 23:10 )

Answit, Jeremi raple pèp la depi konbyen tan Bondye t ap pale avèk yo. Pandan venntwa an, li te avèti yo, e Bondye te voye lòt pwofèt anvan l:

3Depi nan trèzyèm ane Josias, fis a Amon an, wa Juda a, menm rive nan jou sa a, pandan venn-twazan sila yo, pawòl SENYÈ a te vin kote mwen. Konsa, mwen te pale avèk nou; mwen te leve bonè pou pale ak nou, men nou pa t koute, ni nou pa t panche zòrèy nou pou tande.
4SENYÈ a te voye bannou tout II Kwo 36:15sèvitè Li yo ak pwofèt yo. Li te leve bonè pou voye yo, men nou pa t koute, ni panche zòrèy nou pou koute, 5Li te di: II Wa 17:13“Vire koulye a nou tout e kite wout mechan nou, mechanste a zak nou yo pou vin rete nan peyi ke SENYÈ a te bannou ak papa zansèt nou yo pou tout tan, jis rive pou tout tan.
( Jérémie 25:3-5 )

Konsekans yo, lè yo te vini, pa t gen entansyon pou yo te fen istwa a. Bondye te bay pèp li a pwomès swen sa a ansanm ak koreksyon an:

11Paske Mwen avèk ou, deklare SENYÈ a, pou sove ou;
paske Mwen va detwi nèt tout nasyon kote Mwen te gaye ou yo,
sèlman ou menm ke M p ap detwi nèt.
Men m ap fè ou korije fil a mezi;
Mwen p ap kite ou san pinisyon.”
( Jérémie 30:11 )

Li eksplike tou poukisa koreksyon an te nesesè, l ap pale avèk dousè ak moun ki te santi doulè a e ki pa t konprann li:

15Poukisa w ap kriye akoz blesi ou yo?
Doulè ou a pa gen gerizon.
Akoz inikite ou yo gran e peche ou yo anpil,
Mwen te fè ou sa a.
( Jérémie 30:15 )

Epi gen yon pwomès ki di ke yon jou tout bagay ap gen sans:

24 Jr 4:8Kòlè fewòs SENYÈ a p ap detounen jiskaske li fin fè,
jiskaske li fin acheve entansyon a kè Li.
Nan dènye jou yo, ou va konprann sa.”
( Jérémie 30:24 )

Nan chapit ki vin apre a, nou wè kè ki dèyè tout sa. Menm pandan l ap korije Izrayèl, Bondye pale de nasyon an jan yon paran pale de yon pitit li renmen anpil:

20Èske Os 11:8Éphraïm se fis Mwen?
Èske li se yon pitit ki fè M anpil plezi?
Anverite, Mwen te pale kont li souvan, men M sonje l toujou;
konsa kè M gen gwo dezi pou li.
Anverite, Mwen va fè gras pou li”, deklare SENYÈ a.
( Jérémie 31:20 )

Nan tan Jeremi an, moun te konn di timoun yo soufri pou sa paran yo te fè. Bondye reponn ke chak moun responsab pwòp chwa l:

30Men Det 24:16chak moun va mouri akoz pwòp inikite pa li. Chak moun ki manje rezen si yo, se pwòp dan pa l k ap vin kanpe apik.
( Jérémie 31:30 )

Pita, pandan Jerizalèm te prèt pou l tonbe, Jeremi te pale ankò sou lotèl ki nan Vale Ben-Hinon an, kote yo te sakrifye timoun bay bondye Molòk la, e lapenn Bondye sou sa a klè:

35Yo te bati II Kwo 28:2wo plas a Baal ki nan vale Ben-Hinnom nan, pou fè fis yo pase nan dife a Moloc, bagay ke M pa t kòmande yo, ni sa pa t antre nan panse M ke yo ta dwe fè bagay abominab sa a, pou fè Juda peche.”
( Jérémie 32:35 )

Ezekyèl: rezon yo mete aklè

Ezekyèl te yon pwofèt nan mitan moun yo te deja depòte soti Jerizalèm pou ale Babilòn. Mesaj li yo dekri sa k t ap pase nan vil la. Anvan tout bagay, yon imaj yon peyi ki plen vyolans:

23“‘Fè chèn nan, paske peyi a plen ak Éz 9:9krim sanglan, e vil la plen ak vyolans.
( Ézéchiel 7:23 )

Moun yo t ap di tèt yo tou ke Bondye pa wè ni li pa pran swen. Bondye reponn ke li wè tout bagay:

9Li te reponn mwen: “Inikite lakay Israël ak Juda yo vin trè trè gran. Peyi a vin plen ak san, e vil la Éz 22:29plen ak pèvèsyon. Paske yo di: ‘SENYÈ a te abandone tout peyi a e SENYÈ a pa wè!’
( Ézéchiel 9:9 )

Ezekyèl avèti sou jijman difisil k ap vini sou Jerizalèm, ak sou yon objektif ki sipriznan nan yo: sivivan yo t ap vin Babilòn, e istwa yo t ap montre moun yo te depòte yo ke anyen pa t rive san rezon.

21Paske konsa pale Senyè BONDYE a: “Konbyen ankò Éz 5:17lè Mwen voye kat gwo jijman Mwen yo kont Jérusalem: nepe, gwo grangou, bèt sovaj ak epidemi pou koupe retire nèt ni lòm ni bèt sou li! 22Malgre sa, gade byen, gen yon retay ki va pote soti ladann, ni fis, ni fi. Gade byen, yo va vin parèt vè ou menm e ou va wè Éz 12:16kondwit ak zèv yo. Konsa ou va vin rekonfòte pou gwo malè ke M te mennen sou Jérusalem nan, pou tout bagay ke M te mennen sou li yo. 23Nan lè sa a, yo va rekonfòte ou lè ou wè kondwit ak aksyon yo, paske ou va konnen ke M pa t fè Jr 22:8-9anyen san koz,” deklare Senyè BONDYE a.
( Ézéchiel 14:21-23 )

Bondye pale tou de pwòp pitit li yo yo t ap ofri bay zidòl, sa li te santi kòm yon trayizon:

20“‘Anplis, ou te pran fis ak fi ke ou te fè pou Mwen yo, e ou te sèvi yo kon Sòm 106:37-38sakrifis a zidòl pou yo ta ka vin devore. Èske afè pwostitisyon ou an te yon ti bagay piti? 21Ou te fè labatwa ak pitit Mwen yo, e te ofri yo bay zidòl, lè ou koze yo Egz 13:2pase nan dife.
( Ézéchiel 16:20-21 )

Epi li raple pèp la Sodòm, yon vil ki pi popilè pou sò li. Rezon yo bay la ka sipriz. Se pa t sèlman vyolans, men fyète, konfò, ak vire do bay malere yo:

49“‘“Gade byen, sa se te koupabilite a sè ou a, Sodome: li menm ak fi li yo te gen Jen 19:9awogans, anpil manje ak lavi alèz, men li pa t ede endijan ak malere yo. 50Konsa, yo te plen ògèy e te komèt Jen 13:13abominasyon devan M. Pou sa, Mwen te retire yo lè M te wè sa.
( Ézéchiel 16:49-50 )

Finalman, Ezekyèl site, youn apre lòt, move zak ki te ranpli Jerizalèm: chèf ki te touye moun, vèv ak òfelen yo te fè tò, fo akizasyon ki te voye inosan nan lanmò, ak mechanste andedan fanmi an:

6“‘“Gade byen, És 1:23chèf Israël yo, yo chak selon fòs pouvwa yo, te nan ou ak bi pou vèse san an. 7Nan ou yo te trete papa ak manman a lejè. Egz 22:21Etranje yo te oprime nan mitan ou. Òfelen ak vèv yo te maltrete nan ou. 8Ou te meprize bagay sen Mwen yo, e ou pwofane Éz 20:13-24Saba Mwen yo. 9Mesye medizan yo te anndan ou nan bi pou yo ta ka vèse san. Nan ou, yo te manje sou lotèl mòn yo. Nan mitan ou, yo te Éz 23:29komèt zak ki tèlman lèd. 10Nan ou, yo te Lev 18:8dekouvri nidite a papa yo. Nan ou, yo te imilye fanm ki pa t pwòp akoz règ yo. 11Youn te komèt abominasyon ak madanm a vwazen li, e yon lòt, nan yon zak byen lèd, te Lev 18:15souye bèlfi li. Epi yon lòt, nan ou, te imilye sè li, pitit a papa li. 12Nan ou, yo te Lev 19:13touche anba tab pou yo ta vèse san. Ou te pran enterè ak pwofi, ou te fè donmaj a vwazen ou yo pou ou kab vin genyen pa opresyon, e ou te bliye Mwen,” deklare Senyè BONDYE a.
( Ézéchiel 22:6-12 )

Sa nou ka retire nan sa

Lè nou li pasaj sa yo dapre lòd yo, yon imaj vin pi klè. Pwoblèm ki te rive yo te gen long avètisman anvan yo. Yo te swiv vrè mechanste, sitou anvè pi fèb yo ak pi jèn yo. Epi yo te soti nan yon Bondye ki pale de pèp li a kòm pitit li renmen anpil, ki pa pran plezi nan korije yo, e ki kontinye ap pwomèt yon avni apre sa.

Te gen tan ki difisil anpil, lè Bondye t ap travay pou fè moun retounen e pou fè mond sa a vin yon pi bon kote. Nou fè anpil chemen depi lè sa a, men gen anpil bagay toujou pou refè nan mitan nou jodi a.

Soufrans fè pati mond kase sa a, e Nouvo Testaman an pa kache l. Li di nou tou ke Bondye pa t rete lwen li. Nan Jezi, li antre ladan l, e moun ki swiv li yo dekouvri ke menm difikilte ka montre lavi li:

10Wo 6:5Nou toujou ap pote nan kò la, lanmò Jésus, pou lavi Jésus kapab vin parèt nan kò nou.
( II Korentyen Yo 4:10 )

Petèt pi bon repons pou kesyon paj sa yo leve yo se yon repons ki enb: li dousman, fè konfyans ke pasyans Bondye pi gran pase sa nou ka wè, epi mande l pou l fè nou pati nan travay refè a.

Bib Sen An: Kreyòl Ayisyen (BSA)