Paano natin susundin ang Diyos? Paano nais ng Diyos na tayo ay mamuhay?

Sa ating buhay, habang tayo ay nagkakaedad, madalas nating maisip kung paano mamuhay nang tama, kumilos nang wasto, at kung saan hahanapin ang kaligayahan at ang tunay na kahulugan ng buhay. Hindi tayo nasisiyahan sa mamahaling mga bagay na ating binibili o sa ating mga tagumpay…

Narinig na natin na si Jesus ay nagliligtas ng ating buhay. Sapat na ba iyon, o kailangan din nating gumawa ng anuman?

Inilalarawan ng Bibliya ang paglalakbay ng mga indibidwal at ng mga bansa mula pa sa simula ng panahon, at tinutulungan tayo nitong magkaroon ng malinaw na larawan kung sino ang Diyos, bakit Niya tayo nilikha, at ano ang inaasahan Niya sa atin. Ngunit magsimula tayo sa simula.

Tingnan natin ang Sampung Utos mula sa Lumang Tipan na ibinigay sa atin ng Diyos sa pamamagitan ni Moises. Ibinigay ang Sampung Utos sa mga tao libu-libong taon na ang nakalipas. Maiikli at simple ang mga ito, at mahusay na panimula para sa sinumang nais malaman kung ano ang nais ng Diyos sa atin.

1. Huwag kang magkakaroon ng ibang diyos maliban sa akin.
2. Huwag kang yuyukod sa larawan ng anumang bagay…
3. Huwag mong gagamitin nang walang kabuluhan ang pangalan ng Panginoon mong Diyos.
4. Alalahanin mo ang Araw ng Sabbath upang ito ay ipangilin.
5. Igalang mo ang iyong ama at ina.
6. Huwag kang papatay.
7. Huwag kang mangangalunya.
8. Huwag kang magnanakaw.
9. Huwag kang sasaksi nang hindi totoo laban sa iyong kapwa.
10. Ibigin mo ang iyong kapwa gaya ng iyong sarili.

Bago natin talakayin nang detalyado ang bawat utos, tingnan muna natin ang isang mas huling kasulatan upang marinig ang sinasabi tungkol sa mga utos na ito ni Jesu-Cristo, ang nag-iisang Anak ng tunay na Diyos.

36“Guro, ano po ba ang pinakamahalagang utos sa Kautusan?”

37Sumagot si Hesus, “ ‘Mahalin mo ang Panginoon mong Diyos nang buong puso, nang buong kaluluwa, at nang buong isip.’22:37 Deu. 6:5. 38Ito ang pinakamahalagang utos sa lahat. 39At ang ikalawang pinakamahalagang utos ay katulad din nito: ‘Mahalin mo ang iyong kapwa tulad ng pagmamahal mo sa iyong sarili.’22:39 Lev. 19:18. 40Ang buong Kautusan at ang isinulat ng mga propeta ay nakasalalay sa dalawang utos na ito.”

( Mateo 22:36-40 )

Ayon kay Jesus, ang pundasyon ng lahat ng mga utos na ating susuriin ay ang pag-ibig at malasakit sa kapwa.

1. Huwag kang magkakaroon ng ibang diyos maliban sa akin. O kaya: Ibigin mo ang Panginoon mong Diyos nang buong puso, nang buong kaluluwa, at nang buong pag-iisip.

Sa buong kasaysayan, gumagawa ang mga tao ng mga diyos mula sa pilak, ginto, kahoy at putik, at sinasamba ang mga ito sa pamamagitan ng masalimuot na mga ritwal, nag-aalay ng mga walang-malay na hayop at tao, kadalasan ay mga sanggol… Sa makabagong panahon, ang pinakakaraniwang mga diyos o diyus-diyosan ay ang kayamanan at kapangyarihan. Sa paglilingkod sa mga diyus-diyosang ito, ang tanging iniisip natin ay kung paano magkakaroon ng mas maraming pera o kapangyarihan kahit sapat na ang mayroon tayo. Tumatalikod tayo sa pagtulong sa iba, at nawawalan tayo ng habag sa ating mga kaibigan, kapitbahay, at mga nangangailangan. Sa halip, kailangan nating unahin ang Diyos. Unahin ang pag-ibig.

37“Ang nagmamahal sa kanyang mga magulang nang higit sa akin ay hindi karapat-dapat na maging alagad ko. At ang nagmamahal sa kanyang anak nang higit sa akin ay hindi karapat-dapat na maging alagad ko. 38Ang sinumang hindi nagpapasan ng kanyang krus at sumusunod sa akin ay hindi karapat-dapat na maging alagad ko. 39Ang sinumang nagsisikap magligtas ng kanyang buhay ay mawawalan nito. Ngunit ang taong nag-aalay ng kanyang buhay alang-alang sa akin ay magkakaroon nito.

( Mateo 10:37-39 )

Ano ang ibig sabihin ng pag-ibig sa Diyos at ng pag-una sa Kanya? Kung hindi natin nakikita ang Diyos sa ating pang-araw-araw na buhay at hindi natin Siya naririnig, paano natin Siya maiibig? Saan natin matatagpuan ang Diyos?

Marahil mas mahirap unawain ang ating Diyos mula sa Lumang Tipan, kung saan ang Kanyang malasakit sa atin ay madalas na itinuring na isang walang-saysay na hanay ng mahihigpit na tuntunin at pagbabawal. Ngunit bumaba si Jesus sa lupa upang ipakita sa atin ang tunay na larawan ng ating Ama, ang ating Diyos.

7Kung kilala nʼyo ako, kilala nʼyo na rin ang aking Ama. At ngayon nga ay nakilala at nakita nʼyo na siya.”

( Juan 14:7 )

Kaya, upang maunawaan kung sino ang Diyos, kailangan nating higit na makilala si Jesu-Cristo, ang Kanyang buhay at ang Kanyang kuwento sa Bagong Tipan.

Ano ang ibig sabihin ng pag-ibig sa Diyos?

15“Kung mahal nʼyo ako, sundin ninyo ang aking mga utos.

( Juan 14:15 )

At ganito rin ang ginawa mismo ni Jesus. Upang ipakita sa sanlibutan na iniibig Niya ang Ama, namatay Siya sa krus, sapagkat iyon ang hiniling sa Kanya ng Ama.

31Ngunit upang malaman ng lahat na mahal ko ang aking Ama, ginagawa ko ang iniuutos niya sa akin.

“Halina kayo, umalis na tayo rito.”

( Juan 14:31 )

Ipakita natin ang ating pag-ibig kay Jesus na bumaba upang katawanin ang Diyos sa lupa. Pag-aralan natin ang Kanyang mga gawa upang maunawaan ang tunay na kahulugan ng pag-ibig. At ang bunga ng gayong pag-ibig ay ang pagsunod sa Kanyang mga utos.

7Mga minamahal, mag-ibigan tayo sapagkat ang pag-ibig ay mula sa Diyos. Ang umiibig sa kanyang kapwa ay anak ng Diyos at nakakakilala sa Diyos.

( 1 Juan 4:7 )

2. Huwag kang yuyukod sa larawan ng anumang bagay

4Huwag kayong gagawa ng imahen ng anumang bagay sa langit, o sa lupa, o sa tubig, para gawing diyos-diyosan ninyo. 5Huwag ninyong paglilingkuran o sasambahin ang mga ito, dahil ako ang Panginoon na inyong Diyos ay mapanibughuin. Pinaparusahan ko ang mga nagkakasala sa akin, pati na ang mga anak hanggang sa ikatlo at ikaapat na henerasyon ng mga napopoot sa akin. 6Ngunit ipinapakita ko ang aking pagmamahal sa napakaraming henerasyon na nagmamahal sa akin at sumusunod sa mga utos ko.

( Exodus 20:4-6 )

Napakahirap labanan ang tuksong sambahin ang isang bagay na nakikita ng ating sariling mga mata. Bukod sa paggawa ng mga larawan ng diyus-diyosan, hilig nating yumukod sa harap ng mga larawan ng mga santo, at halikan ang mga larawan ni Jesu-Cristo at ng Kanyang inang si Maria. At humahantong ito sa maling pagkaunawa kung sino ang Diyos… Ang ating Diyos ay hindi ang larawang iyon sa simbahan na maaaring masunog o manakaw. Ang Diyos ay hindi ang Bibliya, ang Torah, ang Quran, o anumang iba pang aklat o kasulatan.

Kung ilalagay natin ang ating pag-ibig, pananampalataya at pag-asa sa isang larawan ng anumang bagay, mamamatay ang ating pag-asa kapag nawala ang larawang iyon. Nakakalimutan natin na wala pang sinumang nakakita sa Diyos. Walang nakaaalam kung ano ang hitsura ni Jesu-Cristo. Kung napakahalaga ng pisikal na anyo ni Jesus, hindi ba't naglagay sana ang Diyos ng detalyadong paglalarawan sa Kanya sa Bibliya?…

Sa totoong buhay, malamang na hindi kamukha ni Jesus ang alinman sa mga larawang nakita natin tungkol sa Kanya. Sapagkat walang anumang kapansin-pansin sa Kanyang anyo… Hindi layunin na makilala at maalala si Jesus dahil sa Kanyang panlabas na anyo. Narito ang paglalarawan sa darating na Mesiyas mula kay propeta Isaias.

2Ang kanyang lingkod ay lumago

sa harapan niya

na katulad ng isang tanim

na sumisibol mula sa tuyong lupa.

Wala siyang kagandahan o kadakilaan

para maakit tayo sa kanya.

Walang anuman sa kanyang hitsura

para magustuhan natin siya.

( Isaias 53:2 )

Hindi nais ng Diyos na sambahin natin ang anumang larawan ng anumang bagay. Sa halip, nais Niyang malaman natin na ang Diyos ay pag-ibig, at ang Diyos ay maaaring manahan sa atin. Hindi natin kailangan ng anumang bagay na aariin o larawang titingnan upang makausap Siya at makasama Siya. Mahirap man o mayaman, malusog man o may kapansanan, pantay-pantay ang lahat sa paglapit sa Diyos.

8Ang sinumang hindi umiibig ay hindi nakakakilala sa Diyos, sapagkat ang Diyos ay pag-ibig.

( 1 Juan 4:8 )

16Kaya nalalaman natin at pinaniniwalaan ang pag-ibig ng Diyos sa atin.

Ang Diyos ay pag-ibig. At ang sinumang nabubuhay nang may pag-ibig ay nananatili sa Diyos at ang Diyos sa kanila.

( 1 Juan 4:16 )

Inaanyayahan natin ang Diyos na makasama natin magpakailanman, at walang anumang makapaghihiwalay sa atin sa Kanya.

3. Huwag mong gagamitin nang walang kabuluhan ang pangalan ng Panginoon mong Diyos

7Huwag ninyong gagamitin ang pangalan ko sa walang kabuluhan. Ako ang Panginoon na inyong Diyos, ang magpaparusa sa sinumang gagamit ng pangalan ko sa walang kabuluhan.

( Exodus 20:7 )

Ang “pangalan” sa kontekstong ito ay nangangahulugan ng larawan at reputasyon. Napakadaling maling bigyang-kahulugan at hindi maunawaan ang Panginoon nating Diyos. Kung paulit-ulit nating naririnig ang “Sumpa man sa Diyos…” o “Diyos ko, ito ay…”, “Ginawa ito sa akin ng Diyos…”, “Ang Diyos ay kasinungalingan mula sa mga kuwentong-bayan” o tayo mismo ang gumagamit nang mali sa pangalan ng Diyos, kahit sinasabi lamang natin ito nang walang ibig sabihin, nawawala sa atin ang kahulugan ng banal at makapangyarihang Diyos. At kasabay nito, mawawala rin ang ating pag-asang matagpuan Siya.

12Huwag kayong manunumpa ng kasinungalingan sa aking pangalan dahil kapag iyon ay ginawa ninyo iyon nilalapastangan ninyo ang aking pangalan. Ako ang Panginoon.

( Leviticus 19:12 )

4Sinabi ng Makapangyarihang Panginoon, ‘Ipapadala ko ang sumpang ito sa tahanan ng magnanakaw at sa tahanan ng sumusumpa ng kasinungalingan sa aking pangalan. Mananatili ito sa kanilang mga bahay at lubusang wawasakin ang mga ito.’ ”

( Zacarias 5:4 )

4. Alalahanin mo ang Araw ng Sabbath upang ito ay ipangilin

Ano ang alam natin tungkol sa Sabbath sa Bibliya?

12Ipinatupad ko rin sa kanila ang Araw ng Pamamahinga bilang tanda ng aming kasunduan. Magpapaalala ito sa kanila na ako ang Panginoong pumili sa kanila na maging mga mamamayan ko.

( Ezekiel 20:12 )

22Totoo yan, huwag kayong magtatrabaho o magdadala ng mga paninda mula sa mga bahay nʼyo sa araw na ito. Ituring nʼyo itong natatanging araw. Iniutos ko ito sa mga ninuno nʼyo, 23pero hindi sila nakinig sa akin. Matitigas ang ulo nila! Ayaw nilang tanggapin ang mga pagtuturo ko sa kanila. 24Ngunit kung susunod lang kayo sa akin, sabi ng Panginoon, at hindi kayo magtatrabaho o magdadala ng mga paninda sa pintuan ng lungsod sa Araw ng Pamamahinga, at ituturing nʼyo itong banal na araw

( Jeremias 17:22-24 )

At ito.

13“Alalahanin ninyo ang Araw ng Pamamahinga.

Huwag ninyong iisipin

ang pansarili ninyong kapakanan

sa natatanging araw na iyon.

Ipagdiwang ninyo ang Araw ng Pamamahinga,

at parangalan ninyo ang araw ng Panginoon

sa pamamagitan ng pagpipigil

sa mga sarili ninyong kagustuhan at kaligayahan,

at pagtigil sa pagsasalita

nang walang kabuluhan.

( Isaias 58:13 )

Ibinigay sa atin ang Sabbath upang makapagpahinga tayo mula sa ating pang-araw-araw na gawain, upang hindi mag-alala sa mga bagay o trabahong kailangang tapusin, at upang palayain ang ating isipan mula sa pasanin ng mundong ito… Gayunman, tiyak na mali ang naging paggamit natin sa Sabbath sa loob ng libu-libong taon… Ang utos na dapat sanang tumulong sa atin na alisin ang mga pasanin sa ating isipan at buksan ang daan patungo sa Diyos ay ginamit ng mga tao bilang paraan upang parusahan ang iba.

7Binantayang mabuti ng mga tagapagturo ng Kautusan at ng mga Pariseo si Hesus kung magpapagaling siya sa Araw ng Pamamahinga, upang may maiparatang sila laban sa kanya.

( Lucas 6:7 )

Gaya ng nabanggit sa itaas, hindi ito araw kung kailan naghahanap tayo ng pakinabang para sa ating sarili o sa ating negosyo. At ano ang gagawin kapag may nangangailangan ng ating tulong sa araw na hindi ka maaaring magtrabaho?

9Pagkatapos, sinabi ni Hesus sa kanila, “Tatanungin ko kayo. Alin ba ang ipinapahintulot sa Kautusan sa Araw ng Pamamahinga: ang gumawa ng mabuti o ang gumawa ng masama? Ang magligtas ng buhay o ang pumatay?”

( Lucas 6:9 )

10Tiningnan niya silang lahat, at sinabi sa lalaki, “Iunat mo ang iyong kamay.” Iniunat nga ng lalaki ang kanyang kamay at gumaling ito.

( Lucas 6:10 )

Panatilihin nating ang Sabado ay araw na hindi tayo magtatrabaho o maghahanap ng anumang pakinabang para sa ating sarili. Ngunit kahit sa Sabado, hindi tayo iiwas sa paggawa kung ito ay makatutulong sa iba.

5. Igalang mo ang iyong ama at ina

Habang tayo ay tumatanda, lumiliit ang papel at bahagi ng ating mga magulang sa ating buhay. Ngayong malaki na tayo, mas nauunawaan na natin na tama pala ang ating mga magulang nang may itinuro sila sa atin, ngunit inaabot tayo ng mga taon, kasinghaba ng agwat ng edad natin at nila, bago natin ito maunawaan. At ngayong tumatanda na sila, lalong nahihirapan silang lumakad, matulog, at maging huminga, at ang halakhak ng kanilang mga anak na gustung-gusto nilang marinig ay umalis na sa kanilang tahanan kasama ng mga anak. At ilang taon pa rin tayong huli bago maunawaan ang kanilang kalungkutan.

Iniibig tayo ng Diyos, ngunit iniibig din Niya ang ating mga magulang, at nais Niyang mabuti ang kanilang kalagayan. Kaya tulungan natin Siya, at magbigay tayo ng kaunting pag-ibig sa mga taong buong-pusong nagbigay sa atin ng kanilang pag-ibig, at tulungan natin sila, kahit kaunti, na pasayahin ang kanilang katandaan, na malapit na rin nating harapin.

8Ang sinumang hindi kumakalinga sa sariling kamag-anak, lalo na sa sariling pamilya ay tumatalikod sa pananampalataya at masahol pa sa mga hindi mananampalataya.

( 1 Timoteo 5:8 )

6. Huwag kang papatay

Wala na tayong gaanong maidaragdag dito, maliban na hindi tayo dapat pumatay hindi lamang sa pisikal kundi pati sa espirituwal. Sa halip, kailangan nating ibigin ang ating kapwa, gayundin ang ating mga kaaway, palakasin ang kanilang loob at tulungan silang magtagumpay.

7. Huwag kang mangangalunya

Dito ay sinisipi natin si Jesus mismo.

27“Narinig ninyo na sinabi, ‘Huwag kang mangangalunya.’5:27 Deu. 5:18. 28Sinasabi ko sa inyo, ang sinumang tumingin sa isang babae nang may pagnanasa ay nagkasala na ng pangangalunya sa kanyang isip. 29Kaya kung ang kanang mata mo ang sanhi ng iyong pagkakasala, dukutin mo ito at itapon! Mas mabuti pang mawalan ka ng isang bahagi ng iyong katawan kaysa sa buong katawan mo ang itatapon sa impiyerno. 30At kung ang kanang kamay mo ang sanhi ng iyong pagkakasala, putulin mo ito at itapon! Mas mabuti pang mawalan ka ng isang bahagi ng iyong katawan kaysa sa buong katawan mo ang itatapon sa impiyerno.

( Mateo 5:27-30 )

At si apostol Pablo.

3Nais ng Diyos na maging banal kayo, kaya lumayo kayo sa seksuwal na imoralidad. 4Dapat ay matutong magpigil ang bawat isa sa sarili niyang katawan4:4 O Dapat ay matutong makitungo ang bawat isa sa kanyang asawa. sa banal at marangal na pamamaraan, 5at hindi sa makamundong pagnanasa katulad ng ginagawa ng mga hindi kumikilala sa Diyos. 6Huwag ninyong abusuhin o kayaʼy pagsamantalahan ang inyong kapatid sa bagay na ito dahil paparusahan ng Panginoon ang sinumang gumagawa ng mga ito, tulad ng mahigpit naming babala sa inyo noon pa.

( 1 Mga Taga-Tesalonica 4:3-6 )

8. Huwag kang magnanakaw

Huwag magnakaw ng anumang bagay. Huwag agawin ang kasintahan ng iba. Huwag nakawin ang karapatan ng sinuman sa kalayaan, sa kanyang lugar sa ilalim ng langit…

Huwag mong ipagpaliban ang pagbabayad sa taong inupahan mo.

13Huwag ninyong lalamangan o pagnanakawan ang inyong kapwa. Huwag ninyong ipagpapaliban ang pagbabayad ng suweldo ng taong pinagtatrabaho ninyo.

( Leviticus 19:13 )

At tandaan.

2Ang kayamanang nakuha sa masamang paraan

ay hindi makapagbibigay ng anumang kabutihan,

ngunit ang matuwid na pamumuhay

ay makapagliligtas sa iyo sa kamatayan.

( Kawikaan 10:2 )

10Gayundin naman ang mga magnanakaw, mga sakim, mga lasenggo, mga maninirang-puri at mga mandarambong ay hindi mapapabilang sa kaharian ng Diyos.

( 1 Mga Taga-Corinto 6:10 )

9. Huwag kang sasaksi nang hindi totoo laban sa iyong kapwa

O, sa madaling salita, huwag magsinungaling… Maaari itong mangyari kapag iniisip nating halatang may ginawang mali ang isang tao, at nagdaragdag tayo sa ating mga salita nang higit sa talagang nakita o narinig natin, at nasisira ang buhay ng isang tao. Binabalaan tayo ng Diyos tungkol dito.

18Ang taong sumasaksi

sa kasinungalingan laban

sa kanyang kapwa

ay nakakapinsala tulad ng espada,

pamalo at pana.

( Kawikaan 25:18 )

9Ang hindi tapat na saksi ay parurusahan,

at ang sinumang nagsisinungaling

ay mapapahamak.

( Kawikaan 19:9 )

25Kaya huwag na kayong magsisinungaling. Ang bawat isaʼy magsabi ng katotohanan sa kanyang mga kapatid4:25 Tingnan sa Zac. 8:16. kay Kristo, dahil kabilang tayong lahat sa iisang katawan.

( Mga Taga-Efeso 4:25 )

1“Huwag kayong magkakalat ng hindi totoong balita. Huwag kayong maging isang bulaang saksing hindi makatarungan upang tulungan ang taong maysala.

( Exodus 23:1 )

10. Ibigin mo ang iyong kapwa gaya ng iyong sarili

Sa Lumang Tipan, nakikita natin ang isang payak na pananaw sa utos na ito.

17Huwag mong pagnasahan ang bahay ng iyong kapwa, o ang kanyang asawa, mga aliping lalaki o babae, mga baka, asno, o anumang pag-aari niya.”

( Exodus 20:17 )

18Huwag kayong gumanti ng masama o magtatanim ng galit sa inyong kapwa, kundi mahalin ninyo siya gaya ng inyong sarili. Ako ang Panginoon.

( Leviticus 19:18 )

Gayunman, gaya ng alam na natin mula kay Jesus, ang utos na ito ang pundasyon ng kautusan, na ipinaaalala rin ni Pablo.

14Sapagkat ang buod ng buong Kautusan ay nasa isang utos: “Mahalin mo ang iyong kapwa gaya ng iyong sarili.”5:14 Lev. 19:18.

( Mga Taga-Galacia 5:14 )

Mahirap palakihin nang labis ang kahalagahan ng utos na ito. At kasabay nito, mahirap itong tuparin. Maging mapagmalasakit tayo sa mga nasa paligid natin. Huwag nating talikuran ang mga nangangailangan ng tulong. Isang pagpapala ang makatulong sa mga nangangailangan.

Likas sa atin ang tumingin sa mga kayamanan ng mundong ito. Ang mga balita ng mundong ito ay nakatuon sa matatagumpay at mayayamang tao, sa mga stock at merkado… Ang pagsubaybay sa mga ito ay nagdudulot sa atin ng pagkabalisa, inggit, at pagkainip, at tinutuyo tayo nito. At hindi roon matatagpuan ang ating kapwa. Wala sa balita ang ating kapwa. Sila ay kadalasang mga dukha na tunay na nagpapasalamat sa pagkaing natatanggap nila, sapagkat hindi sila nakatatanggap ng marami. Nagpapasalamat sila sa Diyos para sa isa pang araw ng buhay ng kanilang naghihingalong anak. Pinupuri nila ang Diyos para sa isang bagong kaibigan, sapagkat madalas silang iniiwasan ng mga tao. Natutuwa sila sa isang salita lamang ng pagpapalakas-loob, sapagkat bihira silang makarinig nito sa bilangguan kung saan naroon ang ilan sa kanila. Sapagkat kasama ng ating Diyos ang mga taong ito, gayundin ang mga nagmamalasakit sa mga nasa paligid nila.

17Ang tumutulong sa mahirap

ay parang nagpapautang sa Panginoon,

dahil ang Panginoon ang magbabayad

sa kabutihang ginawa niya.

( Kawikaan 19:17 )

Ang pagtulong sa ating kapwa na nangangailangan ang pumupuno sa kahungkagan sa ating kalooban. At iyon ang naglalapit sa atin sa Diyos.

Tumingin tayo sa paligid. Makikita natin ang mga katrabaho, mga kapamilya, ating mga kapitbahay, at mga dukha sa lansangan. Kung tutulungan natin ang mga taong ito sa ating paligid, tinutulungan natin ang Diyos.

35Sapagkat nang nagutom ako ay pinakain ninyo ako, at nang nauhaw ako ay pinainom ninyo. Nang naging dayuhan ako ay pinatuloy ninyo ako sa inyong tahanan, 36at nang wala akong maisuot ay binihisan ninyo ako. Nang may sakit ako ay inalagaan ninyo ako, at nang nasa kulungan ako ay dinalaw ninyo ako.’

37“Sasagot ang mga matuwid, ‘Panginoon, kailan po namin kayo nakitang nagutom at aming pinakain, o nauhaw at aming pinainom? 38Kailan namin kayo nakitang naging dayuhan at aming pinatuloy o walang maisuot at aming binihisan? 39Kailan namin kayo nakitang may sakit o nasa kulungan at aming binisita?’

40“At sasagot ang Hari, ‘Sinasabi ko sa inyo ang totoo, nang ginawa nʼyo ito sa pinakahamak kong mga kapatid, ginawa ninyo ito para sa akin.’

( Mateo 25:35-40 )

12“Kaya sa lahat ng bagay, gawin ninyo sa inyong kapwa ang gusto ninyong gawin nila sa ninyo, sapagkat ito ang buod ng Kautusan at ng isinulat ng mga propeta7:12 Kautusan at ng isinulat ng mga propeta: Ito ay tumutukoy sa Lumang Tipan..

( Mateo 7:12 )

27“Ngunit sinasabi ko sa inyong mga nakikinig sa akin: Mahalin ninyo ang inyong mga kaaway. Gawan ninyo ng mabuti ang mga napopoot sa inyo.

( Lucas 6:27 )

Ito ang Sampung Utos, ang sampung simpleng tagubilin na ibinigay sa atin ng Diyos noong unang panahon. Ibinigay ang mga ito sa atin ng Isang umiibig at nagmamalasakit sa atin. Ang Sampung Utos ay isang mabuting panimula upang simulan na nating sundin ngayon at upang lalong maunawaan kung sino si Cristo, na nagpakita sa atin ng tunay na kahulugan ng kautusan at ng buhay na walang kasalanan.

Lubos naming inirerekomenda na basahin ang Ebanghelyo sa Bibliya na naglalahad ng buhay, kamatayan at muling pagkabuhay ni Jesu-Cristo at ng Kanyang buhay sa lupa.

At sa ibaba ay may ilang sipi mula sa Luma at Bagong Tipan na makatutulong sa atin na lalo pang ayusin ang ating buhay.

9Ang taong hindi nagpapatuloy sa katuruan ni Kristo kundi nagtuturo pa ng labis dito, hindi sumasakanya ang Diyos. Ang taong nagpapatuloy sa katuruan ni Kristo, sumasakanya ang Ama at ang Anak.

( 2 Juan 1:9 )

14Bilang masunuring mga anak ng Diyos, huwag kayong padadala sa masasamang hilig ninyo noong hindi pa kayo nakakakilala sa Diyos. 15Banal ang Diyos na tumawag sa inyo, kaya dapat magpakabanal din kayo sa lahat ng ginagawa ninyo.

( 1 Pedro 1:14-15 )

11Sikapin ninyong mamuhay nang mapayapa, at huwag kayong makikialam sa buhay ng iba. Magtrabaho ang bawat isa para sa ikabubuhay niya, tulad ng ibinilin namin sa inyo. 12Nang sa ganoon, hindi nʼyo na kailangang umasa pa sa iba, at igagalang kayo ng mga hindi mananampalataya.

( 1 Mga Taga-Tesalonica 4:11-12 )

Isa sa pinakamahirap gawin ay ang maunawaan kung para saan talaga ang ating kayamanan…

13Ngunit ang mga ipinatayo ninyo

sa mga taong binihag ninyo

ay susunugin lang,

kaya mawawalan ng kabuluhan

ang inyong pinagpaguran.

Itinakda na iyan ng Panginoon

ng mga Hukbo.

14Sapagkat kung paanong ang karagatan

ay puno ng tubig,

ang lahat ng tao sa mundo

ay mapupuno rin ng kaalaman

tungkol sa kadakilaan ng Panginoon.

( Habakuk 2:13-14 )

7Ang totoo, wala tayong dinala sa mundong ito, at wala rin tayong madadala pag-alis dito. 8Kaya kung mayroon na tayong pagkain at pananamit, dapat na tayong makontento. 9Ang mga taong naghahangad yumaman ay nahuhulog sa tukso, sa isang bitag ng mapanira at walang kabuluhang mga hangarin na nagdadala sa kanila sa kamatayan at kapahamakan. 10Sapagkat ang pag-ibig sa salapi ang siyang ugat ng lahat ng kasamaan. Ang sobrang paghahangad ng salapi ang nagtulak sa iba na tumalikod sa pananampalataya at nagdulot ng maraming paghihinagpis sa buhay nila.

( 1 Timoteo 6:7-10 )

Maging mapagpakumbaba at huwag mong ituring na mataas ang iyong sarili.

6Kung nasa harapan ka ng hari,

huwag mong ipagyabang ang iyong sarili

o di kayaʼy ilugar ang sarili

sa mga dakilang nanunungkulan.

7Mas mabuti kung siya ang magsabi,

“Halika dito sa aking tabi,”

kaysa ipahiya ka sa harap

ng mga maharlika.

( Kawikaan 25:6-7 )

27Kung paanong masama

ang pagkain ng labis na pulot,

ganoon din ang paghahangad

ng sariling kapurihan.

( Kawikaan 25:27 )

2“Anak ng tao, sa anong paraan nakakahigit ang sanga ng ubas sa ibang punongkahoy? 3Ang mga sanga ba nito ay magagamit sa iba pang mga bagay? Maaari ba itong gawing sabitan? 4Hindi! Maaari lang itong gamiting panggatong; ganoon pa man madali itong matutupok. 5Hindi na nila ito magamit noong itoʼy buo pa, mas lalo na ngayong ito sinunog na ng apoy.

( Ezekiel 15:2-5 )

6Ngunit sapat ang biyayang ibinigay ng Diyos. Kaya nga sinasabi ng Kasulatan:

“Kinakalaban ng Diyos ang mga mapagmataas,

ngunit kinakahabagan ang mapagpakumbaba.”4:6 Kaw. 3:34.

7Kaya magpasakop kayo sa Diyos. Labanan ninyo ang diyablo at lalayo ito sa inyo. 8Lumapit kayo sa Diyos at lalapit din siya sa inyo. Kayong mga makasalanan, mamuhay kayo nang malinis. At kayong mga nagdadalawang-isip, linisin ninyo ang inyong puso.

( Santiago 4:6-8 )

14Nakikiusap kami sa inyo, mga kapatid, na pagsabihan nʼyo ang mga tamad. Palakasin ang mga mahihina sa pananampalataya nila. Maging mapagpasensya kayo sa lahat.

15Huwag na huwag ninyong gagantihan ng masama ang gumagawa sa inyo ng masama, sa halip, sikapin ninyong makagawa ng mabuti sa isaʼt isa at sa lahat.

18at magpasalamat kayo sa lahat ng pagkakataon, dahil ito ang kalooban ng Diyos para sa inyo na mga nakay Kristo Hesus.

( 1 Mga Taga-Tesalonica 5:14,15,18 )

13At sa inyo naman, mga kapatid, huwag kayong magsawa sa paggawa ng mabuti.

( 2 Mga Taga-Tesalonica 3:13 )

16May anim na bagay na kinamumuhian ang Panginoon,

pito na kinasusuklaman niya:

17mapagmataas na mga mata,

sinungaling na dila,

mga kamay na pumapatay

sa mga walang sala,

18pusong nagbabalak ng masasamang pakana,

mga paang sumusugod sa paggawa ng masama,

19bulaang saksi na puno ng kasinungalingan,

at taong nag-uudyok ng gulo sa angkan.

( Kawikaan 6:16-19 )

22“Ang mata ay parang ilaw ng katawan. Kung malinaw ang iyong mata,6:22 malinaw … mata: Ang ibig sabihin ay “magandang saloobin o malinaw na pag-iisip.” mapupuno ng liwanag ang iyong buong katawan.

( Mateo 6:22 )

3Sapagkat darating ang panahon na ayaw nang makinig ng mga tao sa tamang aral. Sa halip, hahanap sila ng mga gurong magtuturo lamang ng gusto nilang marinig para masunod nila ang kanilang layaw.

( 2 Timoteo 4:3 )

9Iwasan mo ang mga walang kuwentang pagtatalo-talo, ang pagsasaliksik sa talaan ng mga ninuno, at ang mga away at debate tungkol sa Kautusan, dahil wala itong pakinabang at walang saysay.

( Tito 3:9 )

2Huwag ninyong tularan ang mga pag-uugali ng mga tao sa mundong ito. Hayaan ninyong baguhin kayo ng Diyos sa pamamagitan ng pagbabago ng inyong mga isip, upang malaman ninyo ang kalooban ng Diyos – kung ano ang mabuti, ganap, at kalugod-lugod sa kanyang paningin.

( Mga Taga-Roma 12:2 )

5Dahil dito, pagsikapan ninyong maidagdag sa pananampalataya nʼyo ang kabutihang-asal; sa kabutihang-asal, ang kaalaman; 6sa kaalaman, ang pagpipigil sa sarili; sa pagpipigil sa sarili, ang pagtitiis; sa pagtitiis, ang kabanalan; 7sa kabanalan, ang pag-ibig sa mga kapatid kay Kristo; at sa pag-ibig sa mga kapatid kay Kristo, ang pag-ibig sa lahat.

( 2 Pedro 1:5-7 )

15Huwag ninyong ibigin ang mundo o ang mga makamundong bagay, sapagkat ang sinumang umiibig sa mga ito ay hindi umiibig sa Ama. 16Sapagkat ang lahat ng makamundong bagay – ang masasamang hilig ng laman, ang pagnanasa sa mga nakikita ng mata, at ang anumang pagmamayabang sa buhay – ay hindi nagmumula sa Ama kundi sa mundo. 17Ang mundo at lahat ng bagay dito na pinagnanasahan ng tao ay maglalaho, ngunit ang taong sumusunod sa kalooban ng Diyos ay mabubuhay magpakailanman.

( 1 Juan 2:15-17 )

At tandaan, anuman ang inyong gawin, gawin ninyo ito nang may Diyos sa inyong puso.

1Kung wala ang tulong ng Panginoon

sa pagtayo ng bahay,

walang kabuluhan ang pagtatayo nito.

Kung wala ang pag-iingat ng Panginoon sa bayan,

walang kabuluhan ang pagbabantay dito.

2Walang kabuluhan ang paggising nang maaga

at pagtulog nang gabing-gabi na sa pagtatrabaho upang may makain,

dahil ang Panginoon ang nagbibigay ng mga pangangailangan ng kanyang mga minamahal,

kahit silaʼy natutulog.

( Salmo 127:1-2 )