Чаму Бог прасіў забіваць жывёл у ахвяру і ў ахвяру за грэх?
Калі мы чытаем у Бібліі падрабязныя ўказанні пра ахвяраванне жывёл на ахвярніку, многім з нас становіцца няёмка. Цяжка зразумець, як Богу можа падабацца смерць невінаватых жывёл і чаму прабачэнне павінна мець да гэтага нейкае дачыненне. Гэта сумленныя пытанні, і яны заслугоўваюць спакойнага, няспешнага погляду.
Усё пачалося з людзей
Першыя ахвяры ў Бібліі прыносяць Каін і Авель. У тэксце не сказана, што Бог прасіў іх нешта прынесці. Яны прынеслі дары самі:
3Празь некаторы час Каін прынёс ад пладоў зямлі дар Госпаду;4і Авель таксама прынёс ад першародных статку свайго і ад тлушчу іхняга. І прыхінуўся Гасподзь да Авеля і да дару ягонага;( БЫЦЦЁ 4:3-4 )
Адсюль лёгка зрабіць выснову, што Бог аддае перавагу жывёлам перад пладамі зямлі. Але паглядзіце, што Бог кажа Каіну пасля гэтага. Ён гаворыць не пра тып дару. Ён звяртаецца да сэрца Каіна, з сапраўднай пяшчотай:
7Калі робіш добрае, дык ці не падымаеш твару? а калі ня робіш добрага, дык пад дзьвярыма грэх ляжыць; ён вабіць цябе да сябе, але ты пануй над ім.( БЫЦЦЁ 4:7 )
Важна было тое, з чым кожны з іх прыйшоў да Бога. Авель прынёс «лепшае» з таго, што меў, а Каін прынёс «нешта» з плёну сваёй зямлі.
Чаго Бог заўсёды хацеў
Ва ўсёй Бібліі Бог паўтарае адно і тое ж пра ахвяры. Ён шукае сэрца, што стаіць за імі. Ён кажа пра гэта праз прарока Осію:
6Бо Я міласьці хачу, а не ахвяры, і Богаведаньня болей, чым усеспаленьняў.( АСІІ 6:6 )
Цар Давід зразумеў тое самае, калі маліўся пасля цяжкага падзення:
18бо калі б ахвяры Ты пажадаў, я даў бы яе; цэласпаленьне Табе не падабаецца.19Ахвяра Богу - дух упакораны; сэрца ўпакоранае і зьміранае Бог ня зьнішчае.( ПСАЛТЫР 50:18-19 )
Прарок Ісая тлумачыць, што адбываецца, калі ахвяры прыносяцца без пакорлівага сэрца. Богу даражэй чалавек, які «трымціць ад слова Майго», чым сам дар:
2Бо ўсё гэта зрабіла рука Мая, і ўсё гэта было, кажа Гасподзь. А вось, на каго Я пагляджу: на ўпакоранага і зламанага духам і на таго, хто трымціць перад словам Маім.3А хто коле вала - тое самае, што і забівае чалавека; ахвяравальнікі ягняці - тое самае, што гіцаль; ахвяравальнік ежы - тое самае, што ахвяравальнік сьвіное крыві; кадзільнік фіміяму - тое самае, што мольбіт ідалу; і як яны выбралі свае шляхі, і душа іх знаходзіць асалоду ў мярзотах іхніх,( ІСАІ 66:2-3 )
І людзі ў кнізе Міхея задаюць пытанне ўголас. Што нам прынесці? Тысячы авечак? Нашых уласных дзяцей? Адказ Бога просты і добры:
7Але ці можна дагадзіць Госпаду тысячамі бараноў альбо безьлічнымі патокамі алею? Ці ж бо дам Яму першынца майго за злачынства маё і плод чэрава майго - за грэх душы маёй?»8О, чалавеча! сказана табе, што - дабро, і чаго патрабуе ад цябе Гасподзь: дзейнічаць справядліва, любіць справы міласэрнасьці і пакорнамудра хадзіць перад Богам тваім.( МІХЕЯ 6:7-8 )
Навошта наогул кроў?
Калі Бог не хацеў ахвяр саміх па сабе, навошта існавала гэтая сістэма? Біблія тлумачыць, што яна мусіла паказваць, наколькі сур'ёзны грэх і чаго ён каштуе, а таксама тое, як Бог дае шлях зноў стаць справядлівымі перад Ім:
11бо душа цела ў крыві, і прызначыў яе вам для ахвярніка, каб ачышчаць душы вашыя, бо кроў гэтая душу ачышчае;( ЛЯВІТ 17:11 )
Разам з тым Біблія шчыра кажа, што ў гэтай сістэмы былі межы. Яна магла ўказваць на прабачэнне, але не магла завяршыць справу:
9Яна ёсьць вобраз цяперашняга часу, калі прыносяцца дары і ахвяры, якія ня могуць зрабіць у сумленьні дасканалым ахвяравальніка,( ГАБРЭЯЎ 9:9 )
3Але ахвярамі штогод робіцца напамін пра грахі;4бо немагчыма, каб кроў цялят і казлоў зьнішчала грахі.( ГАБРЭЯЎ 10:3-4 )
Ахвяры жывёл былі як цень, штогадовае напамінанне пра грэх. Яны не маглі змяніць чалавечае сэрца.
Лепшы шлях, дадзены з любові
І Бог зрабіў нешта дзівоснае. Ён не папрасіў нас прынесці яшчэ нешта. Ён Сам даў нам дар:
16Бо так палюбіў Бог сьвет, што аддаў Сына Свайго Адзінароднага, каб кожны, хто верыць у Яго, не загінуў, а меў жыцьцё вечнае.( ЯНА 3:16 )
8А Бог Сваю любоў даказвае нам тым, што, калі мы былі яшчэ грэшнікі, Хрыстос памёр за нас.( РЫМЛЯНАЎ 5:8 )
Ісус расказаў пра гэта прытчу. Гаспадар зямлі пасылае свайго любімага сына да тых, хто арэндуе яго зямлю, спадзеючыся, што яны будуць яго паважаць. Гэта вобраз таго, як Бог паслаў Ісуса, і таго, што было далей:
13Тады сказаў гаспадар вінаградніка: што мне рабіць? пашлю сына майго любаснага; можа, убачыўшы яго, пасаромеюцца.14Але вінаградары, убачыўшы яго, разважалі паміж сабою, кажучы: гэта спадчыньнік; хадзем, заб'ём яго, і спадчына ягоная будзе наша.( ЛУКАША 20:13-14 )
У старой сістэме святар спачатку прыносіў ахвяру за свае грахі, а потым за грахі народа. Ісус быў безгрэшны. Яму не трэба было прыносіць ахвяру за Сябе, і Ён не прасіў крыві невінаватых жывёл. Ён аддаў Сябе, у поўнай згодзе з воляй Айца, адзін раз назаўсёды:
27Які ня мае патрэбы, як тыя першасьвятары, штодня прыносіць ахвяры сьпярша за свае грахі, а потым за грахі народу; бо Ён гэта зрабіў аднаго разу, ахвяраваўшы Самім Сабою.( ГАБРЭЯЎ 7:27 )
12і ня з крывёю казлоў і цялят, а са Сваёю Крывёю; аднаго разу ўвайшоў у сьвяцілішча і набыў вечнае адкупленьне.( ГАБРЭЯЎ 9:12 )
Што гэта азначае для нас
Цяжар, які мы адчуваем у гэтых гісторыях, адлюстроўвае, наколькі вялікая цана граху. Гэта не значыць, што Бог жорсткі. Гэта цана, якую Ён Сам вырашыў панесці, каб нам не давялося несці яе аднаму.
Таму запрашэнне — пяшчотнае. Нам рады прыйсці да Бога такімі, якія мы ёсць, і шчыра сказаць Яму, дзе мы памыліліся:
9Калі ж вызнаём грахі нашыя, дык Ён, верны і праведны, даруе нам грахі (нашыя) і ачысьціць нас ад усякай няпраўды.( 1 ЯНА 1:9 )
Калі мы так зробім, то ўбачым, што ахвяра ўжо прынесена за нас, а Бог шукае сэрца, гатовае вярнуцца дадому.