La rolo de fiero kaj la vera fido
Homoj nature volas senti sin respektataj kaj aprezataj, kio formas la bazon de ilia memestimo. Fiero estas ofta sento, kiu igas homojn deziri montri siajn atingojn kaj kontribuojn en la vivo. Ne surprize, la Biblio enhavas multajn menciojn de la vorto „fiero“. Ofte ni ignoras tiajn menciojn, forĵetante ilian signifon kiel ion, kio ne koncernas nin. Tamen ni rigardu ĝin pli detale.
Se vi agis malsaĝe pro via fiereco, Kaj se vi intencis malbonon, Tiam metu la manon sur la buŝon.( Sentencoj 30:32 )
Ĉar Li ĵetis malsupren loĝantojn de la altaĵo, urbon alte leviĝintan; Li malaltigis ĝin, malaltigis ĝis la tero, ĵetis ĝin al la polvo.( Jesaja 26:5 )
Por deturni homon de ia faro Kaj gardi viron kontraŭ fiereco,( Ijob 33:17 )
En nia ĉiutaga vivo ni distingas inter du specoj de fiero: negativa, esprimata per frazoj kiel „tiu homo estis tro fiera por helpi“, kaj pozitiva, esprimata per frazoj kiel „Bone farite, mi tiel fieras pri vi!“ Ĉi-lasta esprimo estas tre disvastigita en la familia vivo, kie gepatroj klopodas instigi siajn infanojn persisti, progresi kaj evolui al respektataj homoj. Ĉu ni esprimas laŭdon aŭ kondamnon, ambaŭ specoj de fiero havas komunan bazon. Ni rigardu la plej oftajn difinojn de fiero:
- Sento de profunda plezuro aŭ kontento, devenanta de propraj atingoj, de la atingoj de tiuj, kun kiuj oni estas proksime ligita, aŭ de kvalitoj aŭ posedaĵoj vaste admirataj
- Konscio pri la propra digno.
Ambaŭ supraj difinoj havas komunan bazon en memcentraj kvalitoj. „Fiero“ spegulas proprajn kapablojn aŭ proprajn atingojn, kontraste al dependo de la helpo de aliaj.
Nur de malhumileco venas malpaco; Sed la akceptantaj konsilojn havas saĝon.( Sentencoj 13:10 )
Kiel ni vidas, tiu memcentra fiero estas ree kaj ree severe kondamnata en la Biblio. Jen nur kelkaj ekzemploj:
Tie ili krias pri la fiereco de la malbonuloj, Sed Li ne respondas.( Ijob 35:12 )
Popolon humilan Vi helpas; Kaj per Viaj okuloj Vi malaltigas la fierulojn.( 2 Samuel 22:28 )
Ĉar kvankam la Eternulo estas alte, tamen Li rigardas humilulon, Kaj fierulon Li rimarkas de malproksime.( Psalmaro 138:6 )
Antaŭ ol fari ian konkludon, ni rigardu la biblian rakonton pri la babilona reĝo Nebukadnecar, kiu fieriĝis pri la rezultoj de la laboro, kiun li faris.
la reĝo ekparolis, kaj diris: Ĉu tio ne estas la majesta Babel, kiun por restado de la reĝo mi aranĝis per la forto de mia potenco kaj por la gloro de mia majesto?( Daniel 4:30 )
Kvankam la plimulto el ni ne estas reĝoj kaj niaj atingoj eble ne estas grandiozaj, ni ofte diras aŭ pensas: „Mi konstruis ĉi tiun domon per miaj propraj manoj“, „Mi kreis tian bonegan firmaon“ aŭ „Mi venkis iun alian en ĉi tiu ludo“, fierante pri niaj klopodoj. Ĉu ne estas juste senti fieron, kiam ni investis tiom da peno en ion gravegan por ni, ĉu temas pri akiro de bona laboro, konstruado de forta familio aŭ venko en vetkuro?
La aŭtoro de la fama biblia saĝolibro „La Predikanto“ rekonis, ke personaj kvalitoj kaj kapabloj ne sole determinas la rezultojn de la okazaĵoj en la vivo.
Aliflanke mi vidis sub la suno, ke ne de la rapiduloj dependas la kuro, ne de la fortuloj dependas la milito, kaj ne la saĝuloj havas panon, kaj ne la talentuloj havas riĉecon, kaj ne la kompetentuloj trovas aprobon; nur de la tempo kaj okazo ili ĉiuj dependas.( Predikanto 9:11 )
Ŝajnas, ke sukceso ne estas garantiita al tiuj, kiuj investas grandan penon en laboron, trejnadon aŭ ekzercadon. Se ni saltas antaŭen al la tempo de la Nova Testamento, Jesuo asertas, ke nenio eskapas la atenton de Dio, kiom ajn grava aŭ sensignifa la okazaĵo ŝajnas:
Ĉu oni ne vendas du paserojn por asaro? tamen unu el ili ne falos teren sen via Patro;( Mateo 10:29 )
Ni revenu al Nebukadnecar kaj ekzamenu, kio okazis post kiam li eldiris siajn fierajn vortojn pri siaj atingoj:
Kiam ĉi tiu parolo estis ankoraŭ en la buŝo de la reĝo, eksonis voĉo el la ĉielo: Al vi, ho reĝo Nebukadnecar, estas dirate: La regno estas prenata for de vi; kaj vi estas elpuŝata el meze de la homoj, kaj vi vivos kun la bestoj de la kampo; per herbo oni vin nutros, kiel bovojn; kaj sep jaroj pasos super vi, ĝis vi ekscios, ke super la regno de homoj regas la Plejaltulo, kaj donas ĝin al tiu, al kiu Li volas.( Daniel 4:31-32 )
En unu momento la reĝo Nebukadnecar perdis ĉion, pri kio li fieris, kaj trafis malfacilajn tempojn, ĝuste kiel antaŭdirite. La reĝo perdis sian tronon, sian fieron kaj sian dignon – necesa sperto por kompreni kaj lerni la lecionon. Post iom da tempo Nebukadnecar ekkomprenis, kiu vere staris malantaŭ ĉiuj liaj atingoj:
Post paso de la difinita tempo, mi, Nebukadnecar, levis miajn okulojn al la ĉielo, kaj mia prudento revenis al mi; kaj mi benis la Plejaltulon, mi laŭdis kaj gloris Tiun, kiu vivas eterne, kies regado estas regado eterna kaj kies regno daŭras en ĉiuj generacioj. Ĉiuj, kiuj vivas sur la tero, estas kalkuleblaj kiel nenio. Laŭ Sia volo Li agas, kiel kun la armeo de la ĉielo, tiel kun la vivantoj sur la tero; kaj ekzistas neniu, kiu povus kontraŭstari al Lia mano, aŭ demandi Lin: Kion Vi faras? Nun mi, Nebukadnecar, laŭdas, altigas, kaj gloras la Reĝon de la ĉielo, kies ĉiuj faroj estas veraj kaj kies vojoj estas ĝustaj, kaj kiu la fierulojn povas humiligi.( Daniel 4:34-35,37 )
Fine Nebukadnecar lernis valoran lecionon pri fiero. Ĉu ankaŭ ni povas lerni ĉi tiun lecionon per pli facila vojo, pripensante la rakonton pri Nebukadnecar?
Ĉu tiu rakonto signifas, ke niaj atingoj ne vere estas niaj? Kion ni povas plenumi tute per ni mem? Verso el la Evangelio laŭ Johano, citanta Jesuon, donas la respondon sube. Rimarku, ke Jesuo ripetas la samajn vortojn, subtile reformulante ilin por emfazi ilian signifon.
Restadu en mi, kaj mi en vi. Kiel la branĉo ne povas de si mem doni frukton, se ĝi ne restas en la vinberarbo, tiel ankaŭ vi ne povas, se vi ne restas en mi.( Johano 15:4 )
Mi estas la vinberarbo; vi estas la branĉoj; kiu restadas en mi, kaj mi en li, tiu donas multe da frukto; ĉar sen mi vi nenion povas fari.( Johano 15:5 )
Estas Dio, kiu donas al ni forton, ebligante al ni venki en ludoj aŭ akiri bonan laboron. Dio estas la fonto de kreivaj ideoj, kiam ni alfrontas komplikajn problemojn, kaj Li donas forton persisti kaj fini tion, kion ni komencis. Rekoni tion malkaŝas la veran naturon de Dio kaj Lian rolon en nia vivo, kaj proksimigas nin al Li.
Fidu la Eternulon per via tuta koro, Kaj ne fidu vian prudenton. Konsciu Lin en ĉiuj viaj vojoj, Kaj Li ĝustigos vian iradon.( Sentencoj 3:5-6 )
Pri nenio trozorgu; sed pri ĉio, per preĝo kaj peto kun dankesprimo, viaj deziroj sciiĝu al Dio.( Filipianoj 4:6 )
Ĉu do vi manĝas, aŭ trinkas, aŭ kion ajn vi faras, faru ĉion por la gloro de Dio.( 1 Korintanoj 10:31 )
Ni agnosku niajn limojn kaj trovu konsolon en la kompreno, ke fidi Jesuon donas pacon de la koro, subtenas nin tra defioj kaj gvidas nin en la regado de sentoj de fiero kaj digno.